આ મહામારીનો સામનો કરવામાં આપણી સિદ્ધિઓ વિશ્વના વિકસિત દેશો કરતાં પણ વધારે છે .
આપણી પાસે જે કંઇ પણ છે , તે આપણી માતૃભૂમિએ આપ્યું છે .
છોંત્તેરમા સ્વતંત્રતા દિવસની પૂર્વ સંધ્યાએ દેશ-વિદેશમાં વસતા તમામ ભારતીયોને હું હાર્દિક અભિનંદન પાઠવું છું .
આ જીવન-મૂલ્યોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ આપણા વંચિત , જરૂરિયાતમંદ અને સમાજમાં હાંસિયામાં રહેતા લોકોના કલ્યાણ માટે કામ કરવાનો છે .
‘ પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના ’ ની સહાયતાથી ગરીબો પાસે પોતાનું ઘર હોય તે હવે એક સપનું નથી રહ્યું પરંતુ તેણે હકીકતનું સ્વરૂપ લઇ લીધું છે .
આજે જ્યારે આપણા પર્યાવરણ સામે નવા નવા પડકારો આવી રહ્યા છે , ત્યારે આપણે ભારતનાં સૌંદર્ય સાથે જોડાયેલી દરેક વસ્તુનું દૃઢતાપૂર્વક રક્ષણ કરવું જોઈએ .
પાણી , ધરતી અને જૈવિક વિવિધતાનું સંરક્ષણ એ આપણી ભાવિ પેઢીઓ પ્રત્યેની આપણી ફરજ છે .
એ યુગ-નિર્માણ ચળવળે આપણા સંઘર્ષને વૈશ્વિક મંચ પર સ્થાપિત કર્યો હતો .
છેલ્લા 75 અઠવાડિયાથી આપણા દેશમાં સ્વતંત્રતાના સંગ્રામના મહાન આદર્શોને યાદ કરવામાં આવી રહ્યા છે .
મહાત્મા ગાંધી જેવા મહાન નાયકોના નેતૃત્વમાં સ્વતંત્રતાના સંગ્રામ દરમિયાન આપણા પ્રાચીન જીવન મૂલ્યોને આધુનિક યુગમાં ફરીથી સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા હતા .
જ્યારે ભારત આઝાદ થયું ત્યારે અનેક આંતરરાષ્ટ્રીય નેતાઓ અને ચિંતકોએ આપણી લોકશાહી શાસન વ્યવસ્થાની સફળતા અંગે આશંકા વ્યક્ત કરી હતી .
આર્થિક સુધારાઓની સાથે સાથે લોક-કલ્યાણ માટે નવા પગલાં લેવામાં આવી રહ્યાં છે .
આ સમાનતા જ આપણને સૌ દેશવાસીઓને એક તાતણે બાંધે છે અને આપણને ‘ એક ભારત , શ્રેષ્ઠ ભારત ’ ની ભાવના સાથે આગળ વધવાની પ્રેરણા આપે છે .
આ મહામારીનો સામનો આપણે જે રીતે કર્યો છે તેની સાર્વત્રિક પ્રશંસા થઇ છે .
સૌથી વધારે ખુશી એ વાતની છે કે , દેશનો આર્થિક વિકાસ વધુ સર્વ સમાવેશી થઇ રહ્યો છે અને પ્રાદેશિક વિષમતાઓ પણ ઓછી થઇ રહી છે .
પરંતુ આપણા પ્રજાસત્તાકની શરૂઆતથી જ ભારતે સાર્વત્રિક પુખ્ત મતાધિકાર અપનાવ્યો હતો .
આપણા જનજાતીય મહાનાયકો માત્ર સ્થાનિક કે પ્રાદેશિક પ્રતીકો નથી પરંતુ તેઓ આખા દેશ માટે પ્રેરણા સ્રોત છે .
ભારતના નવા આત્મવિશ્વાસનો સ્રોત દેશના યુવાનો , ખેડૂતો અને સૌથી વધુ તો , દેશની મહિલાઓ છે .
ઉદાહરણ તરીકે , ‘ ડિજિટલ ઇન્ડિયા ’ અભિયાન દ્વારા જ્ઞાન આધારિત અર્થ-વ્યવસ્થાની આધારશિલા સ્થાપિત કરવામાં આવી રહી છે .
આ પ્રશંસનીય સિદ્ધિ બદલ આપણે આપણા વૈજ્ઞાનિકો , ડૉક્ટરો , નર્સો , પેરામેડિક્સ અને રસીકરણમાં જોડાયેલા કર્મચારીઓના આભારી છીએ .
આ ઉપાયો અને આના જેવા જ અન્ય પ્રયાસોનો ઉદ્દેશ સૌને , ખાસ કરીને ગરીબોને , મૂળભૂત સુવિધાઓ પૂરી પાડવાનો છે .
આપણા દેશમાં સ્ટાર્ટ-અપની સફળતા , ખાસ કરીને યુનિકોર્નની વધતી સંખ્યા , આપણી ઔદ્યોગિક પ્રગતિનું શાનદાર ઉદાહરણ છે .
યોગ અને આયુર્વેદ એ વિશ્વ સમુદાયને ભારતે આપેલી અમૂલ્ય ભેટ છે , જેની લોકપ્રિયતા સમગ્ર વિશ્વમાં નિરંતર વધી રહી છે .
જ્યારે દુનિયા આ ગંભીર સંકટના આર્થિક પરિણામો સામે ઝઝૂમી રહી હતી , ત્યારે ભારતે પોતાને સંભાળી લીધું અને હવે ફરીથી ઝડપી ગતિએ આગળ વધી રહ્યું છે .
આ આદર્શોને અપનાવવા માટે હું આપને , દેશના યુવાનોને ખાસ અનુરોધ કરુ છુ .
ગાંધીજી સત્તાના વિકેન્દ્રીકરણ અને સામાન્ય માણસને અધિકાર સંપન્ન બનાવવાના પક્ષમાં હતા .
જો યોગ્ય તક આપવામાં આવે તો તેઓ શાનદાર સફળતા પ્રાપ્ત કરી શકે છે .
પ્રગતિ પ્રત્યે આપણા દેશમાં જોવા મળી રહેલા ઉત્સાહનો શ્રેય સખત પરિશ્રમ કરનારા આપણા ખેડૂતો અને શ્રમિક ભાઇ-બહેનોને પણ જાય છે .
ગયા મહિને આપણે બસો કરોડ વેક્સિન કવરેજનો આંકડો પાર કરી દીધો છે .
એવી જ રીતે , ‘ જલ જીવન મિશન ’ અંતર્ગત ‘ હર ઘર જલ ’ યોજના પર કામ ચાલી રહ્યું છે .
આપણે સૌ 2047માં સ્વતંત્રતાના શતાબ્દી-મહોત્સવ સુધીના 25 વર્ષના સમયમાં એટલે કે અમૃતકાળમાં પ્રવેશ કરી રહ્યાં છીએ .
સાથે જ , વ્યવસાયની સુઝ-બુઝથી સમૃદ્ધિનું સર્જન કરનારા આપણા ઉદ્યમીઓને પણ જાય છે .
14 ઑગસ્ટના દિવસને ‘ વિભાજન વિભીષિક સ્મૃતિ દિવસ ’ તરીકે મનાવવામાં આવે છે .
‘ આઝાદીનો અમૃત મહોત્સવ ’ , માર્ચ 2021માં દાંડી યાત્રાની સ્મૃતિને ફરીથી જીવંત રૂપ આપીને શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો .
આજે આપણી પંચાયતી રાજ સંસ્થાઓમાં ચૂંટાયેલી મહિલા પ્રતિનિધિઓની સંખ્યા ચૌદ લાખ કરતાં ઘણી વધારે છે .
આ સમયમાં આપણે જે કંઇ પણ શીખ્યા છીએ તે બધું ઉપયોગી સાબિત થશે કારણ કે આપણે રાષ્ટ્રની યાત્રામાં ઐતિહાસિક પડાવ તરફ આગળ વધી રહ્યા છીએ .
તે એક એવું ભારત હશે જે પોતાના સામર્થ્યોને સાકાર કરી ચુક્યું હશે .
આપણો ગૌરવશાળી સ્વતંત્રતા સંગ્રામ આ વિશાળ ભારત-ભૂમિમાં બહાદુરી સાથે ચાલુ રહ્યો .
આથી , આપણે આપણા દેશની સુરક્ષા , પ્રગતિ અને સમૃદ્ધિ માટે આપણું સર્વસ્વ અર્પણ કરી દેવાનો સંકલ્પ લેવો જોઇએ .
આ રીતે આધુનિક ભારતના ઘડવૈયાઓએ દરેક પુખ્ત નાગરિકને રાષ્ટ્ર નિર્માણની સામૂહિક પ્રક્રિયામાં ભાગ લેવાની તક પૂરી પાડી .
તેમણે પોતાનું સર્વસ્વ બલિદાન કરી દીધું જેથી આપણે એક સ્વતંત્ર ભારતમાં શ્વાસ લઇ શકીએ .
આ ગૌરવપૂર્ણ અવસર પર આપને સંબોધિત કરતા મને ઘણી ખુશી થઇ રહી છે .
આજે દેશમાં સ્વાસ્થ્ય , શિક્ષણ અને અર્થ-વ્યવસ્થા તેમજ તેની સાથે સંકળાયેલા અન્ય ક્ષેત્રોમાં જે સારું પરિવર્તન જોવા મળી રહ્યું છે તેના મૂળમાં સુશાસન પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવે છે તેની મુખ્ય ભૂમિકા રહી છે .
વિશ્વમાં ચાલી રહેલી આર્થિક મુશ્કેલીઓથી વિપરિત , ભારતની અર્થવ્યવસ્થા ઝડપથી આગળ વધવાનો શ્રેય સરકાર અને નીતિ ઘડનારાઓને જાય છે .
કન્નડ ભાષાના માધ્યમથી ભારતીય સાહિત્યને સમૃદ્ધ કરનારા મહાન રાષ્ટ્રવાદી કવિ ‘ કુવેમ્પુ ’ એ કહ્યું છે : .
એક સ્વતંત્ર દેશના રૂપમાં ભારત 75 વર્ષ પૂરાં કરી રહ્યું છે .
‘ રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ ’ નો ઉદ્દેશ ભાવિ પેઢીને ઔદ્યોગિક ક્રાંતિના આગલાં ચરણ માટે તૈયાર કરવાનો અને તેમને આપણા વારસા સાથે ફરીથી જોડવાનો છે .
દેશવાસીઓએ મેળવેલી સફળતાના આધારે ‘ આત્મનિર્ભર ભારત ’ નું નિર્માણ કરવાનો સંકલ્પ પણ આ મહોત્સવનો એક ભાગ છે .
આપણી દીકરીઓ ફાઇટર પાઇલટથી માંડીને સ્પેસ વૈજ્ઞાનિક સુધીના દરેક ક્ષેત્રમાં પોતાનો ધ્વજ લહેરાવી રહી છે .
આઝાદીની ચળવળના આદર્શો પ્રત્યે આટલા વ્યાપક સ્તરે લોકોમાં જાગૃતિ જોઇને આપણા સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓ અવશ્ય પ્રફુલ્લિત થયા હોત .
હું માનું છું કે ભારતની આ સિદ્ધિ માત્ર એક સંયોગ નહોતો .
એ રાષ્ટ્રવાદી કવિનું આ સ્પષ્ટ આહવાન છે કે , માતૃ-ભૂમિ તથા દેશવાસીઓના ઉત્કર્ષ માટે સર્વસ્વ બલિદાન કરવું એ આપણો આદર્શ હોવો જોઇએ .
આપણે ભારતવાસીઓ આપણી પરંપરાગત જીવનશૈલી દ્વારા આખી દુનિયાને સાચો માર્ગ બતાવી શકીએ છીએ .
મારું સંબોધન સમાપ્ત કરતા પહેલાં , હું ભારતના સશસ્ત્ર દળો , વિદેશમાં સ્થિત ભારતીય મિશનો અને આપણી માતૃભૂમિને ગૌરવ અપાવનારા પ્રવાસી-ભારતીયોને સ્વતંત્રતા દિવસના અભિનંદન પાઠવું છું .
તમામ વયજૂથના લોકો આખા દેશમાં આયોજિત આ મહોત્સવના કાર્યક્રમોમાં ઉત્સાહપૂર્વક ભાગ લઈ રહ્યા છે .
આ ભવ્ય મહોત્સવ હવે ‘ હર ઘર તિરંગા અભિયાન ’ સાથે આગળ વધી રહ્યો છે .
જ્યારે ‘ રાષ્ટ્ર સર્વોપરી ’ ની ભાવનાથી કામ કરવામાં આવે ત્યારે , તેનો પ્રભાવ દરેક નિર્ણય અને કાર્યક્ષેત્રમાં જોવા મળે છે .
હું તમામ દેશવાસીઓના સુખદ અને મંગલમય જીવન માટે શુભેચ્છા વ્યક્ત કરું છું .
આ પરિવર્તન વિશ્વ સમુદાયમાં ભારતની પ્રતિષ્ઠામાં પણ જોવા મળી રહ્યું છે .
અનેક દીકરીઓએ તાજેતરમાં જ સંપન્ન થયેલી કોમનવેલ્થ રમતોમાં દેશનું ગૌરવ વધાર્યું છે .
ભારતમાં આજે સંવેદનશીલતા અને કરુણાનાં જીવન-મૂલ્યોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી રહી છે .
છેલ્લા કેટલાક વર્ષો દરમિયાન ફિઝિકલ અને ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના વિકાસમાં અભૂતપૂર્વ પ્રગતિ થઇ છે .
અનેક મહાન સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓએ વીરતાના દૃષ્ટાંત પૂરાં પાડ્યા અને રાષ્ટ્ર જાગૃતિની મશાલ આગળની પેઢીને સોંપી .
આપણા રાષ્ટ્રીય મૂલ્યોને , નાગરિકોના મૂળ કર્તવ્યના રૂપમાં , ભારતના બંધારણમાં સમાવવામાં આવ્યા છે .
તેઓ સાક્ષી છે કે , આઝાદી પછી કેવી રીતે તમામ પેઢીઓએ કઠોર પરિશ્રમ કર્યો , મોટા પડકારોનો સામનો કર્યો અને પોતાને પોતાના ભાગ્ય વિધાતા બનાવ્યા .
આપણા દેશમાં જ બનેલી વેક્સિનની મદદથી માનવ ઇતિહાસનું સૌથી મોટું રસીકરણ અભિયાન શરૂ કર્યું .
આપણો સંકલ્પ છે કે , વર્ષ 2047 સુધીમાં આપણે આપણા સ્વાતંત્ર્ય સેનાઓના સપનાં સંપૂર્ણપણે સાકાર કરીશું .
અનેક વીર યોદ્ધાઓ તેમજ તેમના સંઘર્ષો , ખાસ કરીને ખેડૂતો અને આદિવાસી સમુદાયના વીરોનું યોગદાન લાંબા અરસા સુધી સામૂહિક સ્મૃતિમાંથી બહાર રહ્યું હતું .
ભારતને એ શ્રેય જાય છે કે , તેણે વિશ્વ સમુદાયને લોકશાહીની સાચી ક્ષમતાનો પરિચય કરાવ્યો છે .
સંસ્કૃતિની શરૂઆતથી જ ભારત ભૂમિના સંતો અને મહાત્માઓએ તમામ જીવોની સમાનતા અને એકતા પર આધારિત જીવન-દૃષ્ટિ વિકસાવી હતી .
ગયા વર્ષથી દર 15 નવેમ્બરને ‘ આદિવાસી ગૌરવ દિવસ ’ તરીકે ઉજવવાનો સરકારે લીધેલો નિર્ણય આવકાર્ય છે .
દેશના પ્રત્યેક નાગરિકને મારો અનુરોધ છે કે , તેઓ પોતાના મૂળ કર્તવ્યો વિશે જાણે , તેનું પાલન કરે , જેથી આપણો દેશ નવી ઊંચાઇઓ સ્પર્શી શકે .
કોરોના મહામારીએ આખા વિશ્વમાં માનવ જીવન અને અર્થવ્યવસ્થા પર આકરો પ્રહાર કર્યો છે .
મોટાભાગના લોકશાહી દિશોમાં મત આપવાનો અધિકાર પ્રાપ્ત કરવા માટે મહિલાઓએ ઘણા લાંબા સમય સુધી સંઘર્ષ કરવો પડ્યો હતો .
પરંતુ આ વિવિધતાઓની સાથે સાથે આપણા સૌની અંદર કંઇક એવું છે જે સમાન છે .
આપણે જ્યારે સ્વતંત્રતા દિવસ ઉજવી રહ્યા છીએ તો , વાસ્તવમાં આપણે આપણી ‘ ભારતીયતા ’ નો ઉત્સવ ઉજવી રહ્યા છીએ .
આપણા ખેલાડીઓ અન્ય આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધાઓમાં પણ દેશને ગૌરવ અપાવી રહ્યા છે .
આ કાળખંડમાં આપણે બાબાસાહેબ ભીમરાવ આંબેડકરના નેતૃત્વમાં બંધારણનું નિર્માણ કરનારી વિભૂતિઓના વિઝનને સાકાર કરી દીધું હશે .
પ્રધાનમંત્રી ગતિ શક્તિ યોજના દ્વારા કનેક્ટિવિટીને બહેતર બનાવવામાં આવી રહી છે .
હાલના સમયમાં ભારત , દુનિયામાં સૌથી ઝડપથી વિકસી રહેલી મુખ્ય અર્થવ્યવસ્થાઓમાંથી એક છે .
દુનિયાએ તાજેતરના વર્ષોમાં એક નવા ભારતને ઉદયમાન થતું જોયું છે , ખાસ કરીને કોવિડ-19ના પ્રકોપ પછી .
ભારત તેના પર્વતો , નદીઓ , સરોવરો અને જંગલો તેમજ તે ક્ષેત્રોમાં રહેતા જીવજંતુઓના કારણે પણ અત્યંત આકર્ષક છે .
પ્રકૃતિની સંભાળ માતાની જેમ રાખવી એ આપણી ભારતીય સંસ્કૃતિનું અભિન્ન અંગ છે .
પરિવહનના , જળ , ભૂમિ , વાયુ વગેરે પર આધારિત તમામ માધ્યમોને ખૂબ સારી રીતે એકબીજા સાથે જોડીને આખા દેશમાં આવાગમનને સુગમ બનાવવામાં આવી રહ્યું છે .
દૂરોગામી પરિણામો વાળા સુધારા અને નીતિઓ દ્વારા આ પરિવર્તનોની આધાર-ભૂમિ પહેલાંથી જ તૈયાર કરવામાં આવી રહી હતી .
આના કારણે ભારતના લોકો ગરીબી અને નિરક્ષરતા સામે સંઘર્ષ કરી રહ્યા હતા .
એ શુભ દિવસની વર્ષગાંઠની ઉજવણી કરતી વખતે આપણે સૌ સ્વતંત્રતા સેનાઓને સાદર વંદન કરીએ છીએ .
ભારતની આઝાદી આપણા માટે તેમજ વિશ્વના લોકશાહીના દરેક સમર્થકો માટે ઉજવણીનો વિષય છે .
આ સ્મૃતિ દિવસ મનાવવાનો ઉદ્દેશ સામાજિક સદભાવ , માનવ સશક્તિકરણ અને એકતાને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે .
15 ઑગસ્ટ 1947ના રોજ આપણે સંસ્થાનવાદી શાસનની બેડીઓ તોડી નાંખી હતી .
તે દિવસોમાં , લોકશાહી ફક્ત આર્થિક રીતે પ્રગત રાષ્ટ્રો સુધી સીમિત હતી .
એક રાષ્ટ્ર માટે , ખાસ કરીને ભારત જેવા પ્રાચીન દેશના લાંબા ઇતિહાસમાં , 75 વર્ષનો સમય ખૂબ જ નાનો લાગે છે .
