ID	SENT
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0001	9. కర్బన సమ్మేళనాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0003	- కర్బన సమ్మేళనాల బంధం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0005	- హైడ్రోకార్బన్ క్రియాత్మక సమూహం మరియు సమజాత శ్రేణి
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0007	- కార్బన సమ్మేళనాల రసాయనిక ధర్మాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0009	- కార్బన్ ఒక విశిష్టమైన మూలకం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0011	- కార్బన సమ్మేళనాల నామకరణం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0013	- బృహదణువు, అణుపుంజం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0017	1. సమ్మేళనాల రకాలేవి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0019	2. ఆహార పదార్థాలు, దారాలు, కాగితము, మందులు, కర్ర, ఇంధనం మొదలగునవి ప్రతి నిత్యం ఉపయోగించే వస్తువులు అనేక విధములైన సమ్మేళనాలతో తయారై ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0020	ఈ సమ్మేళనాలన్నింటిలో ఉండే ఘటక మూలకము ఏది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0022	3. కార్బన్ మూలకము ఆవర్తన పట్టికలో ఏ గ్రూపులో కలదు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0023	కార్బన్ యొక్క ఎలక్ట్రాన్ విన్యాసాన్ని రాసి కార్బన్ సంయోజకత ఎంతనో చెప్పండి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0025	మనం కింద తరగతిలో సేంద్రియ సమ్మేళనాలు మరియు అసేంద్రియ సమ్మేళనాలు అనే సమ్మేళనాలలో రెండు ముఖ్యమైన రకాలు గలవు అని చూశాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0026	లోహం, గాజు లేదా మట్టి తయారైన వస్తువులను వదిలినట్లయితే ఆహార పదార్థాల నుండి ఇంధనాల వరకు అనేక విధములైన వస్తువులు ఈ సేంద్రియ సమ్మేళనాల ద్వారా ఏర్పడినవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0027	సేంద్రీయ సమ్మేళనాలన్నింటిలో అతి ముఖ్యమైన మూలకము కార్బన్.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0028	సుమారు 200 సంవత్సరాలకు పూర్వం సేంద్రియ సమ్మేళనాలు ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా సజీవుల నుండి లభిస్తాయని నమ్మేవాళ్ళం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0029	కాని ప్రయోగశాలలో అసేంద్రియ సమ్మేళనాల నుండి యూరియా అనే సేంద్రియ సమ్మేళనం తయారైన తర్వాత కర్బన సమ్మేళనాల వంటి సేంద్రియ సమ్మేళనాలకు కొత్త గుర్తింపు ఏర్పడింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0030	కార్బన్ మూలకము ఉండే సమ్మేళనాలన్నింటిని కర్బన సమ్మేళనాలు అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0031	కాని వీటికి మినహాయింపుగా నున్న కార్బన్ డయాక్సైడ్, కార్బన్ మోనాక్సైడ్, కార్బైడ్ లవణం, కార్బొనేట్ లవణం మరియు బైకార్బొనేట్ లవణం మొదలగునవి కూడా కర్బన అసేంద్రియ సమ్మేళనాలే.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0033	కర్బన సమ్మేళనాలలొ బంధం (Bonds in Carbon compounds)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0035	గత పాఠంలో మీరు అయానిక సమ్మేళనాల ధర్మాల గురించి చదివారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0036	అయానిక్ సమ్మేళనాల యొక్క ద్రవీభవన స్థానం మరియు బాష్పీభవన స్థానం ఎక్కువగా ఉంటుందని, ద్రావణ లేదా కరిగి ఉన్న స్థితిలో అయానిక్ సమ్మేళనాలు విద్యుత్ వాహకాలుగా ఉంటాయని మీరు చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0037	అయానిక్ సమ్మేళనాల యొక్క ధర్మాలు వాటి అయానిక బంధం ఆధారంగా స్పష్టమవుతాయని కూడా మీరు చదివారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0038	పట్టిక సంఖ్య 1లో కొన్ని కర్బన సమ్మేళనాల యొక్క ద్రవీభవన మరియు బాష్పీభవన స్థానాలు ఇవ్వబడ్డాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0039	అయానిక సమ్మేళనాలతో పోల్చితే వీటి విలువలు తక్కువనా లేదా ఎక్కువనా?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0041	సాధారణంగా కర్బన సమ్మేళనాల బాష్పీభవన స్థానం 30 °C కంటే తక్కువగా ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0042	దీని నుండి కర్బన సమ్మేళనాలలో అంతరణువుల ఆకర్షణ బలాలు క్షీణిస్తున్నట్లు గోచరిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0046	మిథేన్ (CH_4)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0048	ఇథనాల్ (C_2H_5OH)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0050	క్లోరోఫామ్ (CHCl_3)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0052	ఎసిటిక్ ఆమ్లం (CH_3COOH)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0054	9.1 కొన్ని కర్బన సమ్మేళనాల ద్రవీభవన, బాష్పీభవన స్థానాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0056	క్రింది తరగతిలో మీరు వివిధ ద్రావణాల విద్యుత్ వాహకతలను పరీక్షించారు. అపుడు గ్లూకోజ్ మరియు యూరియా కర్బనసమ్మేళనాలలో విద్యుత్ వాహకత కనిపించలేదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0057	సర్వసాధారణంగా చాలా కర్బన సమ్మేళనాలు విద్యుత్ అవాహకాలుగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తాయి. దీని నుండి చాలా కర్బన సమ్మేళనాల నిర్మాణంలో అయానిక బంధము కొరత ఉందని స్పష్టమవుతున్నది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0058	కర్బన సమ్మేళనంలో రసాయన బంధం వలన అయాన్ల నిర్మాణం జరగదని దీని అర్థము.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0062	1. రసాయనిక బంధం అనగానేమి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0064	2. మూలకము ఒక పరమాణువు ఎన్ని రసాయనిక బంధాలు ఏర్పరచునో ఆ సంఖ్యను ఏమంటారు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0066	3. రసాయనిక బంధం యొక్క ముఖ్యమైన రెండు రకాలు ఏవి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0068	page-110
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0070	కింది తరగతిలో మీరు మూలకాల యొక్క ఎలక్ట్రాన్ విన్యాసం, సంయోజకత మధ్య గల సహసంబంధం, అయానిక మరియు సమయోజనీయ బంధాల గురించి అభ్యసించారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0071	కార్బన్ పరమాణువు యొక్క ఎలక్ట్రాన్ విన్యాసం మరియు తయారయ్యే సమయోజనీయ బంధం ఏర్పడు సందర్భంలో పాత్రను తెలుసుకుందాము.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0072	(9.2 పట్టిక చూడండి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0074	ఏదైనా పరమాణువు యొక్క బంధాలను ఏర్పరచడానికి ఏరకమైన ప్రేరేపించే శక్తి ఉంటుందో ఆ ప్రేరేపించే శక్తి అనేది దాని సమీప జడవాయువుల స్థిరమైన ఎలక్ట్రిక్ విన్యాసాన్ని పొందడం ద్వారా స్థిరత్వాన్ని సాధించడం అని మీకు తెలుసు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0075	కార్బన్ యొక్క సంయోజక కక్ష్యలో 4 ఎలక్ట్రాన్లు ఉండుట వలన జడవాయు విన్యాసాన్ని పొందుటకు కార్బన్ కు అనేక మార్గాలు ఉండవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0077	(i) సంయోజక కక్ష్యలో ఒకదాని వెనక ఒకటి ఇలా నాలుగు ఎలక్ట్రాన్లను కోల్పోయి హీలియం (He) జడవాయువు విన్యాసం పొందుట ఈ పద్ధతిలో ప్రతి ఎలక్ట్రాన్ ను కోల్పోతున్నపుడు పరమాణువుపై నికర ధనావేశం పెరుగుతూ పోతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0078	అందువల్ల, తదుపరి ఎలక్ట్రాన్‌ను కోల్పోయినప్పుడు, మునుపటి కంటే ఎక్కువ శక్తి అవసరమవుట వలన ఆ పని మరింత కష్టమవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0079	అంతే కాక ఈ ప్రక్రియలో చివర ఏర్పడే C^{4+} అనే ధన అయాన్ ను జడవాయు విన్యాసం అయి కూడా అది చిన్న పరిమాణంలొ ఉన్నందున కేవలం నికర అత్యధిక ఆవేశం కలిగి ఉండడం వలన అది అస్థిరంగా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0080	అందువలన కార్బన్ పరమాణువు జడవాయు విన్యాసాన్ని పొందుటకు ఈ మార్గం అనుసరించదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0082	(ii) సంయోజక కక్ష్యలో ఒక దాని వెనక ఒకటి ఈవిధంగా నాలుగు ఎలక్ట్రాన్లను స్వీకరించి నియాన్ (Ne) జడవాయువు స్థిర విన్యాసాన్ని పొందుట: ఈ పద్ధతిలో ప్రతి కొత్త ఎలక్ట్రాన్ ను గ్రహిస్తున్నపుడు కార్బన్ పరమాణువుపై నికర ఋణావేశం పెరుగుతూ పోతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0083	దీనివలన, ఎలక్ట్రాన్ ను గ్రహించునపుడు పెరిగే వికర్షణ బలాలను అధిగమించుటకు అధికశక్తి అవసరమయి ఆ పని ఇంకా కష్టమవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0084	ఈ ప్రక్రియలో చివర ఏర్పడే C^{4-} అనే ఋణ అయాన్ జడవాయు విన్యాసం అయి కూడా అస్థిరంగా ఉంటుంది. ఎందుకంటే కేంద్రకంపై +6 ఈ ధనావేశం కొరకు చుట్టుప్రక్కలగల 10 ఎలక్ట్రాన్లను పట్టి ఉంచడం కష్టం అవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0085	అదేవిధంగా C^{4-} అనే చిన్న పరిమాణం ఋణ అయాన్ పై అధిక నికర ఆవేశం వలన అస్థిరంగా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0086	అందువలన జడవాయు విన్యాసం పొందడానికి కార్బన్ పరమాణువు ఈ మార్గాన్ని ఎంచుకోదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0088	(iii) సంయోజక కక్ష్యలోని నాలుగు ఎలక్ట్రాన్లు ఇతర పరమాణువులలోని నాలుగు సంయోజక ఎలక్ట్రానులతో పంచుకొని (sharing) నియాన్ యొక్క విన్యాసాన్ని పొందుట: ఈ పద్ధతిలో రెండు పరమాణువులు ఒకదానితో ఒకటి సంయోజక ఎలక్ట్రాన్లను పంచుకుంటాయి. రెండు పరమాణువుల యొక్క అతివ్యాప్తి చెందుతున్న సంయోజక కక్ష్యలో పంచుకొనబడిన ఎలక్ట్రాన్లు చేర్చబడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0089	అందువలన ప్రతి పరమాణువు జడవాయు విన్యాసం పొందుతుంది మరియు ఏ పరమాణువుపై నికర విద్యుదావేశం ఏర్పడదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0090	అనగా పరమాణువు విద్యుదావేశ దృష్ట్యా తటస్థంగా ఉంటుంది. ఈ విషయాలన్నింటి వలన స్థిరత్వాన్ని పొందుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0091	అందువలన జడవాయు విన్యాసం పొందుటకు కార్బన్ పరమాణువు ఈ మార్గాన్ని ఎంచుకుంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0093	రెండు పరమాణువుల మధ్య రెండు సంయోజక ఎలక్ట్రాన్ల పరస్పర పంపకము ద్వారా ఏ రసాయనిక బంధం ఏర్పడుతుందో దానిని సమయోజనీయ బంధం అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0094	సమయోజనీయ బంధం యొక్క భావనను స్పష్టం చేయుటకు ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణంను గీస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0095	ఈ పద్ధతిలో పరమాణువు యొక్క సంకేతం చుట్టు వృత్తమును గీసి దానిలో ప్రతి సంయోజక ఎలక్ట్రాన్లను డాట్ లేదా క్రాస్ తో సూచిస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0096	ఒక పరమాణువు రెండవ పరమాణువుతో ఏర్పడిన సమయోజనీయ బంధం సూచించడానికి రెండు పరమాణువుల సంకేతాల చుట్టు వృత్తాలను గీసి అవి ఒకదానికొకటి ఖండిస్తాయని సూచిస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0097	ఒక జత భాగస్వామ్య ఎలక్ట్రాన్లు అంటే సమయోజనీయ బంధం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0098	అలాగే రెండు పరమాణువుల గుర్తులను జతపరిచే ఒక చిన్న రేఖ కూడా సమయోజనీయ బంధాన్ని సూచిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0099	రేఖా నిర్మాణాన్నే `నిర్మాణ సూత్రం' అని కూడ అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0103	హైడ్రోజన్ అణువు సమయోజనీయ బంధం వలన ఏర్పడ్డ అణువుకు సరళమైన ఉదాహరణ.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0104	అర్థం చేసుకుందాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0105	హైడ్రోజన్ పరమాణుసంఖ్య 1 అని మీరు ముందే చూశారు కావున దాని పరమాణువులో K కక్ష్యలో 1 ఎలక్ట్రాన్ ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0106	K కక్ష్య పూర్తిగా నిండిన హీలియం (He) విన్యాసం పొందుటకు దానికి మరొక ఎలక్ట్రాన్ అవసరం ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0107	దానిని పంచుకొనుటకు రెండు హైడ్రోజన్ పరమాణువులు వాటి ఎలక్ట్రాన్ లు ఒకదానితో ఒకటి పంచుకొనుటవలన H_2 అనే హైడ్రోజన్ అణువు ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0108	రెండు హైడ్రోజన్ పరమాణువులలో రెండు ఎలక్ట్రాన్లను పంచుకొనుటవలన సమయోజనీయ బంధం అనగా ఏక బంధం ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0109	(పటం 9.3 చూడండి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0111	రెండు ఆక్సిజన్ పరమాణువుల రసాయనిక సంయోగం ద్వారా O_2 అనే అణువు ఏర్పడినట్లయితే రెండు నైట్రోజన్ పరమాణువుల రసాయన సంయోగం ద్వారా N_2 అనే అణువు ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0112	ఈ రెండు అణువుల నిర్మాణం ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణ పద్ధతిలో గీసిన O_2 అణువులో రెండు ఆక్సిజన్ పరమాణువులు ఒకదానితో ఒకటి రెండు సమయోజనీయ బంధాలతో అనగా ద్విబంధం ద్వారా జతపరచబడింది అని స్పష్టమవుతుంది. అయితే N_2 రెండు నైట్రోజన్ పరమాణువులు ఒకదానికొకటి మూడు సమయోజనీయ బంధాలతో అనగా త్రిబంధం ద్వారా జతపరచబడినవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0113	(పటం 9.4 చూడండి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0115	ఇప్పుడు మీథేన్ (CH_4) ఈ కర్బన సమ్మేళనము గురించి ఆలోచిద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0116	క్రింది తరగతిలో, మీరు మీథేన్ లభ్యత, ధర్మాలు మరియు ఉపయోగాల గురించి కొంత నేర్చుకున్నారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0117	ఇప్పుడు మీథేన్ అణువు యొక్క నిర్మాణమును చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0118	కార్బన్ పరమాణువు నాలుగు సంయోజక ఎలక్ట్రాన్ ల సహాయంతో నాలుగు సమయోజనీయ బంధాలను ఏర్పరచి సమీప నియాన్ (Ne) జడవాయు విన్యాసాన్ని పొంది స్థిరత్వంను పొందుతుందని మనం చూశాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0119	మీథేన్ అణువు యొక్క ఎలక్ట్రాన్ డాట్ నిర్మాణం పటం 9.5 లోచూపబడింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0123	1. క్లోరిన్ యొక్క పరమాణు సంఖ్య 17.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0124	క్లోరిన్ పరమాణు యొక్క సంయోజన కక్ష్యలోని ఎలక్ట్రాన్ల సంఖ్య ఎంత ఉండును?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0126	2. క్లోరిన్ అణుఫార్మూలా Cl_2.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0127	క్లోరిన్ అణు యొక్క ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణం మరియు రేఖా నిర్మాణాలను గీయుము.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0129	3. నీటి అణుఫార్మూలా H_2O.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0130	ఈ త్రిపరమాణువుల అణువు యొక్క ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణం మరియు రేఖానిర్మాణాలను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0131	(ఆక్సిజన్ పరమాణు యొక్క ఎలక్ట్రాన్ల కోసం చుక్కలను మరియు హైడ్రోజన్ పరమాణువు యొక్క ఎలక్ట్రాన్ కోసం క్రాస్ గుర్తును ఉపయోగించండి.)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0133	4. అమ్మోనియం యొక్క అణుఫార్ములా NH_3.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0134	అమ్మోనియా కోసం ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణం మరియు రేఖా నిర్మాణంను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0138	కర్బన సమ్మేళనాల నిర్మాణాన్ని అర్థం చేసుకొనుటకు, వివిధ రకాల రూపాలను ఉపయోగిస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0139	పటం 9.6 లో మీథేన్ అణువు యొక్క 'బంతి-పుల్ల' మరియు 'అంతర-వ్యాప్తి' అనే రెండు రూపాలు చూపబడ్డాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0143	1. కార్బన్ డయాక్సైడ్ యొక్క అణుఫార్ములా CO_2.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0144	దీని నుండి ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణం (వృత్త రహితంగా) మరియు రేఖా నిర్మాణంను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0146	2. CO_2 లోని C పరమాణువు ప్రతి 0 పరమాణువు ఏ బంధంతో ఏర్పడతాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0148	3. గంధకము యొక్క అణుఫార్ములా S_8.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0149	అందులో, గంధకం యొక్క ఎనిమిది పరమాణువులు ఒకదానితో ఒకటి జతగా ఏర్పడి ఒక వలయంగా తయారవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0150	S_8 కోసం ఎలెక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణాన్ని (వృత్త రహితంగా) గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0152	page-112
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0154	కార్బన్ : ఒక విశిష్టమైన మూలకము
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0156	(Carbon : A Versatile Element)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0158	కొన్ని ఇతర మూలకాల వలె కార్బన్ పరమాణువు సంయోజక ఎలక్ట్రాన్లను పంచుకొని సమయోజనీయ బంధాలను ఏర్పరుస్తుంది
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0159	మనం చూశాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0160	అదేవిధంగా మీథేన్ అనే సాధారణ కర్బన సమ్మేళనం యొక్క నిర్మాణాన్ని మనం చూశాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0161	కానీ ఇతర మూలకాలతో పోలిస్తే కార్బన్ యొక్క లక్షణం ఏమిటంటే, కార్బన్ నుండి తయారైన సమ్మేళనాలు అత్యధిక సంఖ్యలో ఉన్నాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0162	లోహం మరియు గాజు/మట్టి నుండి తయారైన వస్తువులు మినహా మిగతావన్నీ కార్బన్‌తో తయారయ్యాయని మొదట్లో చూశాము.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0163	మొత్తం సృష్టిలోని సజీవులు అన్ని కర్బన సమ్మేళనాలతో ఏర్పడినవి అని మనం చెప్పగలం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0164	మన శరీరం కూడా కార్బన్ తో ఏర్పడినదే.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0165	కార్బన్ ద్వారా మీథేన్ లాంటి చిన్న మరియు సరళమైన అణువు నుండి డి.ఎన్.ఎ. లాంటి అతి పెద్ద అణువు వరకు లక్షల రకాల అణువులు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0166	కర్బన సమ్మేళనాల అణుద్రవ్యరాశి యొక్క ప్రాబల్యం 10^{12} వరకు వ్యాప్తి చెంది ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0167	కార్బన్ పరమాణువులు పెద్ద సంఖ్యలో కలిసి అతిపెద్ద అణువును ఏర్పరుస్తాయి అని అర్థం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0168	కార్బన్ కు ఈ ప్రత్యేకమైన ధర్మాలు ఎలా లభిస్తాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0169	కార్బన్ సమయోజనీయ బంధాల విశిష్టమైన స్వరూపం వలన కార్బన్ పెద్ద సంఖ్యలో సమ్మేళనాలను తయారు చేయగలదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0170	వీటిలో కార్బన్ యొక్క విశిష్టతలు గుర్తుకు తెస్తుంది,
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0172	అ. కార్బన్ కు ఇతర కార్బన్ పరమాణువులతో ప్రబలమైన సమయోజనిత బంధాన్ని ఏర్పరిచే అద్వితీయమైన శక్తి కలదు; దీనివలన పెద్ద అణువు ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0173	కార్బన్ పరమాణువు యొక్క ఈ ధర్మమును శృంఖల బంధన శక్తి (Catenation power) అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0174	కర్బన సమ్మేళనాలలో కార్బన్ పరమాణువులకు వివృత శృంఖలం లేదా సంవృత శృంఖలం ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0175	వివృత శృంఖలం అనేది సరళ శృంఖలం లేదా శాఖీయ శృంఖలాలుగా ఉండవచ్చును.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0176	సంవృత శృంఖలం అనగా వలయాకార నిర్మాణం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0177	రెండు కర్బన పరమాణువుల మధ్య సమయోజనీయ బంధం ఉండడం వలన అవి స్థిరంగా ఉంటాయి. ఈ స్థిర ప్రబల సమయోజనీయ బంధం వలన కార్బనకు శృంఖల బంధన శక్తి లభిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0179	ఇప్పటివరకు కొనుగొనబడిన కార్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య సుమారు 10 మిలియన్లు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0180	ఈ సంఖ్య ఇతర అన్ని మూలకాల ద్వారా ఏర్పడే సమ్మేళనాల సంఖ్యను కలిపిన ఏర్పడే సంఖ్య కంటే ఎక్కువ.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0181	కర్బన సమ్మేళనాల యొక్క అణుద్రవ్యరాశి ప్రాబల్యం యొక్క విలువ 10^1 -10^{12} ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0182	(కింది పట్టిక 9.7లో చూపబడింది.)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0186	1. హైడ్రోజన్ పెరాక్సైడ్ కింద ఇవ్వబడిన చర్య ప్రకారం దానంతట అదే విఘటనం చెందుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0188	H-O-O-H → 2H-O-H + O_2
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0190	దీని నుండి 0-0 సమయోజ బంధానికి శక్తి విషయంలో మీరు ఏమనుకుంటున్నారు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0192	2. పైన ఇచ్చిన ఉదాహరణ నుండి, ఆక్సిజన్ కు మాలిక బంధన శక్తి ఉందా లేదా అని చెప్పండి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0194	page-113
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0196	కర్బన సమ్మేళనాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0198	మీథేన్ CH_4 (అన్నింటికంటే చిన్న కర్బన సమ్మేళనము)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0200	వంట గ్యాస్ (C_3H_8 + C_4H_10)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0202	బెంజీన్ (C_6H_6)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0204	కర్పూరం C_10H_16O
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0206	పెన్సిలిన్ C_16H_18N_2O_4S
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0208	చక్కెర C_12H_22O_11
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0210	సోడియం డోడెసాయిల్ బెంజీన్ సల్ఫోనేట్ (ఒక పరిమార్జకం)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0212	కొవ్వులు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0214	స్టార్చ్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0216	సెల్యులోజ్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0218	మాంసకృత్తులు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0220	పాలిఎథిలిన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0222	డి.ఎన్.ఎ.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0224	9.7 కర్బన సమ్మేళనాలు మరియు అణుద్రవ్యరాశి
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0226	ఆ. రెండు కార్బన్ పరమాణువుల మధ్య ఒకటి, రెండు లేదా మూడు సమయోజనీయ బంధాలు ఏర్పడవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0227	వీటిని క్రమముగా ఏకబంధం, ద్విబంధం, త్రిబంధం అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0228	ఏక బంధంలో బహుబంధాలు ఏర్పరచే కార్బన్ పరమాణువు శక్తి వలన కర్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య పెరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0229	ఉదాహరణ కార్బన్ యొక్క రెండు పరమాణువులను ఉపయోగించడం వలన (CH_3-CH_3),ఇథేన్ (CH_2 = CH_2) మరియు ఇథీన్మరియు ఇథైన్ (CH ≡ CH)లాంటి మూడు సమ్మేళనాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0231	ఇ. చతుః సంయోజకత ఉండడం వలన ఒక కార్బన్ పరమాణువు ఇతర నాలుగు (కార్బన్ లేదా ఇతర) పరమాణువులతో బంధాలను ఏర్పరచగలదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0232	దీని నుండి అనేక సమ్మేళనాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0233	కార్బన్ కు వేటితో బంధాలు ఏర్పడినవో వాటి పరమాణువుల ప్రకారం వేర్వేరు ధర్మములు ఆయా సమ్మేళనాలకు లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0234	ఉదా. హైడ్రోజన్ మరియు క్లోరిన్ అనే రెండు ఏక సంయోజక మూలకాలతో కార్బన్ యొక్క ఒక పరమాణువును ఉపయోగించుట వలన వేర్వేరు ఐదు సమ్మేళనాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0236	CH_4, CH_3Cl, CH_2Cl_2, CHCl_3, CCl_4.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0238	ఈ విధంగా కార్బన్ పరమాణువు O, N, S, halogen, P మొదలైన మూలకాల పరమాణువులతో సమయోజనీయ బంధాలను ఏర్పరచుట వలన అనేక రకాలైన కర్బన సమ్మేళనాలు అధిక సంఖ్యలో ఏర్పడుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0239	ఈ. కర్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య పెరగడానికి ఒక కారణం కార్బన్ యొక్క మరొక విశిష్ట గుణం ఉంది అదియే ‘సాదృశ్యత’ దీని గురించి త్వరలో చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0241	హైడ్రోకార్బన్ లు : సంతృప్త మరియు అసంతృప్త (Hydrocarbons: Saturated and Unsaturated)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0243	కర్బన సమ్మేళనాలలో అనేక మూలకాల చేరిక ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0244	అధిక కర్బన సమ్మేళనాలలో హైడ్రోజన్ మూలకము యొక్క చేరిక అల్ప మరియు అధిక నిష్పత్తిలో ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0245	ఏ సమ్మేళనాలలో కేవలం కార్బన్ మరియు హైడ్రోజన్ ఈ రెండు మూలకాలు ఉంటాయో వాటిని హైడ్రోకార్బన్ లు అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0246	హైడ్రోకార్బన్ అనేది అన్నింటిలోకెల్లా సరళమైన మరియు మూలభూతమైన కర్బన సమ్మేళనము.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0247	హైడ్రోకార్బన్లన్నింటిలోకెల్లా అతి చిన్నది అనగా ఒక కార్బన్ పరమాణువు మరియు నాలుగు హైడ్రోజన్ పరమాణువుల సమ్మేళనం వలన ఏర్పడినదే మీథేన్ (CH_4).
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0248	మనం మీథేన్ యొక్క నిర్మాణాన్ని ముందే చూశాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0249	ఇథేన్ అనేది మరొక హైడ్రోకార్బన్ మరియు దాని అణుఫార్ములా C_2H_6.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0250	హైడ్రోకార్బన్ రేఖీయ నిర్మాణం (నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా) రాయడానికి మొదటిసోపానము అణువులోని కార్బన్ పరమాణువు ఒకదానికొకటి ఏకబంధాలతో జతపరుచుట.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0251	ఆ తర్వాత రెండవ సోపానంలో చతుః సంయోజకత గల కార్బన్ మిగిలిన సమయోజకాలను పూర్తి చేయడానికి అణుఫార్ములాలో హైడ్రోజన్ పరమాణువులను ఉపయోగించుట.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0252	(పటం 9.8 చూడండి) ఇథేన్ యొక్క ఎలక్ట్రానుల-చుక్కల నిర్మాణం రెండు పద్ధతులలో చూపబడినది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0254	ఇథేన్ : అణుఫార్ములా C_2H_6
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0256	సోపానము 1 : రెండు కార్బన్ పరమాణు ఏకబంధాలను జతపరుచుట C-C
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0258	సోపానము 2 : అణుఫార్ములాలోని 6 హైడ్రోజన్ పరమాణువులు కార్బన్ పరమాణువు యొక్క చతుః సంయోజకత పూర్తి చేయడానికి ఉపయోగించుట.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0260	9.8 ఈథేన్ రేఖీయ నిర్మాణం/నిర్మాణాత్మక ఫార్మూలా
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0262	9.9 ఎలక్ట్రాన్ చుక్కలతో ఇథేన్ నిర్మాణం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0264	page-114
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0268	ప్రొపేన్ అణుఫార్ములా C_3H_8.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0269	ప్రొపేన్ నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0271	ఇథేన్, ప్రొపేన్ ల నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా నుండి అన్ని పరమాణువుల యొక్క సంయోజకత ఏక బంధాలతో పూర్తయిందని కనిపిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0272	ఇలాంటి సమ్మేళనాలను సంతృప్త సమ్మేళనాలు అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0273	ఇథేన్, ప్రొపేన్ ల సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్లు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0274	సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్లను 'ఆల్కేనులు' అని కూడా అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0276	కార్బన్ లో రెండు పరమాణువులు గల మరో రెండు హైడ్రోకార్బన్లు గలవు. అవి ఇథిన్ (C_2H_4) మరియు ఇథైన్ (C_2H_2) నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా (రేఖీయ నిర్మాణం) రాసే పద్ధతిని చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0277	(పటం 9.10)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0279	ఇథిన్ :అణుఫార్ముల C_2H_4
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0281	సోపానం 1 : రెండు కార్బన్ పరమాణువులను ఏకబంధంలో జతపరుచుట C-C
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0283	సోపానం 2 : అణుఫార్ములాలోని 4 హైడ్రోజన్ లను కార్బన్ పరమాణువు యొక్క చతుష్ట సంయోజకతను పూర్తి చేయుటకు వాడుట.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0285	రెండు కార్బన్ పరమాణువుల ప్రతిదాని సంయోజకత పూర్తగుట కనిపించుటలేదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0287	సోపానం 3 : రెండు కార్బన్ పరమాణువులలో ఏక బంధానికి బదులుగా ద్విబంధాన్ని గీసి చతుష్ట సంయోజకతను పూర్తి చేయుట.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0289	9.10 ఇథీన్ నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0291	9.11 ఇథీన్ యొక్క ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0295	1. ఇథైన్ అణుఫార్ములా C_2H_2
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0296	ఇథిన్ యొక్క నిర్మాణం-ఫార్ములా ఎలక్ట్రాన్-డాట్ నిర్మాణాన్ని వ్రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0298	1. ఇథైన్ అణుఫార్ములా C_2H_2
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0299	దీని నుండి ఇథైన్ యొక్క నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా మరియు ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణాలను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0301	2. ఇథైన్ లోని రెండు కార్బన్ సమ్మేళనాల యొక్క చతు: సంయోజకతను పూర్తి చేయటకు వాటి మధ్య ఎన్ని బంధాలు ఉండవలసిన అవసరం ఉంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0302	ఏ కర్బన సమ్మేళనంలోని రెండు కార్బన్ పరమాణువుల మధ్య ద్విబంధం లేదా త్రిబంధం ఉంటుందో వాటిని అసంతృప్త సమ్మేళనాలు అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0303	ఇథీన్ మరియు ఇథైన్ అనేవి అసంతృప్త హైడ్రోకార్బన్ లు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0304	కార్బన్-కార్బన్ ద్విబంధంగల అసంతృప్త హైడ్రోకార్బన్‌లను 'ఆల్కైన్' ' అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0305	వాటి నిర్మాణంలో కార్బన్-కార్బన్ త్రిబంధం ఉంటుందో అలాంటి అసంతృప్త హైడ్రోకార్బన్‌లను 'ఆల్కలీన్' అని అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0306	సాధారణంగా అసంతృప్త సమ్మేళనాలు, సంతృప్త సమ్మేళనాల కంటే ఎక్కువ చర్యాశీలత కలిగి ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0308	కార్బన్ పరమాణువుల సరళ శృంఖలం, శాఖీయ శృంఖలం మరియు వలయాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0310	మిథేన్, ఇథేన్, ప్రొపేన్ ఈ సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్‌ల యొక్క నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలను పోల్చి చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0311	ఈ నిర్మాణ సూత్రాల నుండి,అణువు యొక్క అంతర్భాగంలో ఒకటి లేదా ఒకదానితో ఒకటి కలపబడిన అనేక కార్బన్ పరమాణువులు గలవు. మరియు ప్రతి కార్బన్ పరమాణువుకు జతపరచబడిన హైడ్రోజన్ పరమాణువులు అణువు పరిధి భాగంలో ఉన్నాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0312	అంతర్భాగంలో జతపరచబడిన కార్బన్ పరమాణువుల చట్రం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0313	కార్బన్ పరమాణువుల చట్రంతో కార్బన సమ్మేళనాల యొక్క అణువుల ఆకారం నిర్ణయించబడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0314	ఒకదాని ముందు ఒక కార్బన్ పరమాణువు జతపరిస్తే కార్బన్ పరమాణువుల సరళ శృంఖలం ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0316	పట్టిక 9.12 లోని మొదటి వరసలో కార్బన్ పరమాణువుల యొక్క సరళ శృంఖలాలు చూపబడినవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0317	వాటిలోని కార్బన్ పరమాణువుల చతు: సంయోజకత పూర్తి చేయండి, తద్వారా వాటికి హైడ్రోజన్ పరమాణువులను జోడించి సంబంధిత సరళ శృంఖలాన్ని హైడ్రోకార్బన్ యొక్క నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను పూర్తిచేసి దానిని రెండవ వరుసలో రాయండి మరియు దాని నుండి లభించిన అణుఫార్ములాను మూడవ వరుసలో రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0318	నాల్గవ వరుసలో ఆ హైడ్రోకార్బన్ ల యొక్క పేర్లు ఉన్నాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0320	page-115
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0324	మీథేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0326	ఇథేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0328	ప్రొపేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0330	బ్యుటేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0332	పెంటేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0334	హెగ్జేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0336	హెప్టెన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0338	ఆక్టేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0340	నోనేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0342	డికేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0344	9.12 సరళా శృంఖల హైడ్రో కార్బన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0346	లక్షల సంవత్సరాలకు పూర్వం సముద్రతలం క్రింద శిథిలమైన జీవ శిలాజాలు కాలక్రమేణా ముడి చమురు రూపంలో రూపాంతరం జరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0347	ఇప్పుడు నూనె బావుల ద్వారా ముడిచమురు (Crude oil) మరియు సహజ వాయువులు లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0348	సహజ వాయువులో మిథేన్ ప్రధానంగా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0349	ముడి చమురు అనేది వెయ్యి కంటే ఎక్కువ వేర్వేరు సమ్మేళనాల యొక్క జఠిలమైన మిశ్రమం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0350	వాటిలో ముఖ్యంగా వేర్వేరు హైడ్రోకార్బన్ లు ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0351	అంశిక స్వేదనక్రియ పద్ధతి ద్వారా ముడిచమురును సేకరించి ఉపయుక్తమైన వివిధ ఉత్పన్నాలను తయారు చేస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0352	ఉదా : CNG, LPG, పెట్రోల్ (గ్యాసోలీన్), రాక్వెల్ (కిరోసిన్) డీజిల్, ఇంజిన్ ఆయిల్, గ్రీజు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0354	ఇప్పుడు బ్యుటేన్ లోని కార్బన్ శృంఖలంపై ఎక్కువ దృష్టిని కేంద్రీకరిద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0355	నాలుగు కర్బన్ పరమాణువులు ఒకదానితో మరొకటి జంటగా ఏర్పడే మరొక రకమైన కార్బన్ శృంఖలం ఏర్పడవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0356	(పట్టం 9.13 అ. చూడండి).
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0358	ఆ. C_4H_10 అనే అణుఫార్ములా కోసం రెండు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0360	అ. రెండు సంభావ్య కార్బన్ శృంఖాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0362	9.13 C_4H_10 అణుఫార్ములా గల రెండు ఐసొమర్ సమ్మేళనాలు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0364	ఈ రెండు కార్బన్ శృంఖలాలకు కర్బన్ పరమాణువుల యొక్క చతు:సంయోజకత పూర్తయ్యేన్ని హైడ్రోజన్ పరమాణువులను జోడించడం ద్వారా, రెండు విభిన్న నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలు లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0365	ఈ రెండింటి నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలకు ఒకటే అణుఫార్ములా C_4H_10.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0366	నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలు వేర్వేరుగా ఉండడం వలన ఇవి వేర్వరు సమ్మేళనాలు అవుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0367	విభిన్న నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా గల సమ్మేళనాల అణుఫార్ములా ఎప్పుడైతే ఒకటే అవుతుందో అప్పుడు దానిని ‘నిర్మాణాత్మక సాదృశ్యత’ అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0368	కర్బన సమ్మేళనాలలో కనిపించే సాదృశ్యత వలన కర్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య మెండుగా ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0369	పటం 9.13 (అ) లోని కర్బన శృంఖలం (i) అనగా కార్బన్ పరమాణువుల యొక్క సరళ శృంఖలం అయిన కార్బన్ శృంఖలం (ii) అనగా కార్బన్ పరమాణువుల యొక్క శాఖీయశృంఖలం అవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0371	సరళ శృంఖలం మరియు శాఖీయ శృంఖలములే కాకుండా ఇంకా కొన్ని కార్బన్ సమ్మేళనాలలోని కార్బన్ పరమాణువుల సంవృత శృంఖలం ఉన్నచోటనే కార్బన్ పరమాణువుల వలయములు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0372	ఉదా. సైక్లోహెగ్రేన్ అనే సమ్మేళనం యొక్క అణుఫార్ములా C_6H_12 మరియు దీని నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా ఆరు కార్బన్ పరమాణువుల వలయం అవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0373	(పటం 9.14 చూడండి.)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0377	సైక్లో హెగ్జేన్ యొక్క ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణాలను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0379	9.14 సైక్లో హెగ్జేన్ యొక్క వలయ నిర్మాణం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0381	page-116
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0383	సరళ శృంఖలం, శాఖీయ శృంఖలం, మరియు వలయాంకితం మొదలగు అన్ని రకాలైన కర్బన సమ్మేళనాలు సంతృప్తములు లేదా అసంతృప్తములు అవ్వచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0384	పట్టిక 9.15 లోని హైడ్రోకార్బన్ యొక్క వివిధ ఉదాహరణల నుండి ఇది స్పష్టమవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0386	9.15 హైడ్రోకార్బన్ వివిధ రకాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0388	బెంజీన్ యొక్క నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాయే వలయాంకిత అసంతృప్త హైడ్రోకార్బన్ అని మనకు అర్థమవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0389	బెంజీన్ నిర్మాణంలో ఆరు కార్బన్ పరమాణువుల వలయంలో ఒకదాని వెనక ఒకటి ద్విబంధాలు గలవు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0390	ఈ నిర్దిష్ట భాగం గల నిర్మాణంలో ఉండడం వలన వానిని ఆరోమాటిక్ సమ్మేళనాలు అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0392	కర్బన సమ్మేళనాలలోని క్రియాత్మక సమూహాలు (Functional groups in carbon compounds)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0394	ఇప్పటి వరకు మీరు కార్బన్ మరియు హైడ్రోజన్ మూలకాల సంయోగం వలన ఏర్పడిన హైడ్రోకార్బన్ సమ్మేళనాలను చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0395	వివిధ హాలోజన్, ఆక్సీజన్, నైట్రోజన్, గంధకం లాంటి మూలకాలతో కార్బన్ యొక్క బంధం ఏర్పడి ఇంకా అనేక రకాల కర్బన సమ్మేళనాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0396	హైడ్రోకార్బన్ శృంఖలంలో ఒకటి లేదా అధిక హైడ్రోజన్ పరమాణువుల స్థలంలో ఈ మూలకాల యొక్క పరమాణువుల ప్రతిక్షేపన జరుగుతుంది. మరియు దానివలన కార్బన్ యొక్క చతు: సంయోజకత పూర్తవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0397	హైడ్రోజన్‌కు ప్రత్యామ్నాయంగా చేరే మూలకాల యొక్క పరమాణువులను విజాతీయ పరమాణువులని అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0398	కొన్ని సమయాలలో ఈ విజాతీయ పరమాణువులు ఒంటరిగా ఉండవు. ప్రత్యేకమైన పరమాణు సమూహాల రూపంలో ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0399	(పట్టిక 9.16 చూడండి) ఈ విజాతీయ పరమాణువుల వలన మరియు పరమాణు సమూహాల వలన కర్బన శృంఖలం యొక్క పొడవు మరియు స్వరూపం ఏమైనప్పటికీ వాటి సంయోగంతో ఏర్పడిన సమ్మేళనాలు ప్రత్యేకమైన రసాయనిక ధర్మాలను పొందుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0400	కావున ఈ విజాతీయ పరమాణువు లేదా విజాతీయ పరమాణువుల యొక్క సమూహమును క్రియాత్మక సమూహం అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0401	పట్టిక 9.16 లో కర్బన సమ్మేళనాలలో కనిపించే కొన్ని క్రియాత్మక సమూహాలను చూపించడం జరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0403	page-117
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0405	ఇచ్చట క్రియాత్మక సమూహం యొక్క వివృత సమయోజకతను చిన్న గీత ద్వారా సూచించారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0406	ఈ సంయోజకత సహాయంతో, హైడ్రోజన్ యొక్క స్థానాన్ని భర్తీ చేసే క్రియాత్మక సమూహాలు కార్బన్ శృంఖలంతో జోడించబడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0407	కార్బన్-కార్బన్ ద్విబంధం మరియు త్రిబంధంలు కూడా క్రియాత్మకంగా సమూహాలుగా చెప్పబడతాయి. ఎందుకనగా వాటి వలన ఆయా సమ్మేళనాలకు ప్రత్యేకమైన రసాయనిక ధర్మములు లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0409	9.16 కర్బన సమ్మేళనాలలోని కొన్ని క్రియాత్మక సమూహాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0411	సమజాత శ్రేణులు (Homologous series)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0413	కార్బన్ పరమాణువులు ఒకదానితో మరొకటి జతపరచబడి పొడవైన శృంఖలాలు ఏర్పడుతుతాయని మనం చూశాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0414	ఈ శృంఖలాలలో హైడ్రోజన్ పరమాణువు యొక్క స్థానాన్ని ఏదైనా క్రియాత్మక సమూహం ద్వారా భర్తీ చేయవచ్చని మీరు కూడా చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0415	అందువలన, ఒకే క్రియాత్మక సమూహము ఉన్నప్పటికి కర్బన శృంఖలాలు వేర్వేరు పొడవుగల సమ్మేళనాలు పెద్దసంఖ్యలో ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0416	ఉదా. ఆల్కహాల్ అనే క్రియాత్మక సమూహం గల CH_3- OH, CH_3- CH_2 OH, CH_3- CH_2 CH_2 OH, CH_3- CH_2 CH_2 CH_2 OH లాంటి అనేక సమ్మేళనాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0417	వీటన్నింటిలో కార్బన శృంఖలాల యొక్క పొడవులు వేర్వేరుగా ఉన్నప్పటికి క్రియాత్మక సమూహం మాత్రం ఒకటే ఉండడం వలన వాటి రసాయనిక ధర్మాలలో సారూప్యత ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0418	క్రమక్రమంగా పొడవు పెరిగే శృంఖలంపై గల ప్రత్యేక హైడ్రోజన్ యొక్క స్థానంపై సమాన క్రియాత్మక సమూహము చేరడం వలన ఏ శ్రేణి ఏర్పడునో దానిని సమజాతశ్రేణి అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0419	క్రియాత్మక సమూహాన్ని బట్టి వేర్వేరు సమజాత శ్రేణులు ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0420	ఉదాహరణకు, ఆల్కహాల్ ల యొక్క సమజాతశ్రేణులు, కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లాల యొక్క సమజాత శ్రేణులు, అల్కోహైడ్ మొదలైనవి ఒకే సజాతీయ వర్గానికి చెందిన సజాతీయ సభ్యులు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0421	ఇంతకు మునుపు పట్టిక 9.12 లో మీరు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా మరియు అణుఫార్ములా నింపారు. వాటి నుండి ఆల్కేనుల సమజాతశ్రేణి యొక్క మొదటి అంశం ఏర్పడింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0423	సమజాతశ్రేణి యొక్క విశిష్టతలు తెలుసుకొనుటకు ఆల్కేన్, ఆల్కీన్ మరియు ఆల్కహాల్ మొదలగు వాటి సమజాత శ్రేణుల యొక్క మొదటి అంశమును చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0424	(పట్టిక 9.17)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0426	పట్టికను పూరించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0428	సమజాతశ్రేణి పట్టిక 9.17 అ, ఆ మరియు ఇ లోని ఖాళీలను పూరించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0430	page-118
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0434	1. ఆల్కేర్ల సమజాత శ్రేణిలో మొదటి రెండు మిథేన్ (CH_4) మరియు ఇథేన్ (C_2H_6) వాటి ఫార్ములాలలో ఎన్ని -CH_2 (మెథిలిన్) ఘటకాల తేడా ఉంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0435	అదే విధంగా ఇథేన్ (C_2H_6) మరియు ప్రొఫేన్ లకు (C_3H_8) ఆసన్నంగా ఉన్న వాటి ఫార్ములాల్లో -CH_2 ఘటకాల తేడా ఉంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0437	2. ఆల్కహాల్ సమజాత శ్రేణి లోని మూడవ దాని కంటె నాల్గవ ఫార్ములాలో ఎన్ని ఎక్కువ మిథిలిన్ ఘటకాలు కలవు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0439	3. ఆల్కీన్ సమజాత శ్రేణిలోని మూడవ దానికంటే రెండవ దాని ఫార్ములాలో ఎన్ని తక్కువ మిథిలిన్ ఘటకాలు కలవు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0441	page-119
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0443	ఏదైనా సమజాత శ్రేణిలో కార్బన్ శృంఖలం పొడవు ఆరోహణ క్రమంలో పెరుగుతున్నప్పుడు ప్రతిసారి ఒక మిథిలిన్ ఘటకము (-CH_2 ) పెరుగుతుందని మీరు గమనించి ఉంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0444	అందువలన ఏదైనా సమజాతశ్రేణిలో పొడవుల ప్రకారం ఆరోహణ క్రమంలో పెరుగుతున్నప్పుడు వాటి అణుభారం 14μ పెరుగుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0446	పట్టిక 9.17 (అ), (ఆ) మరియు (ఇ) లను అర్థం చేసుకొన్నట్లయితే బాష్పీభవన స్థానం యొక్క స్వభావం అనే మరొక విషయం తెలుస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0447	బాష్పీభవన స్థానం అనేది సమ్మేళనాల ఒక భౌతిక ధర్మం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0448	సాధారణంగా ఏదైనా సమజాత శ్రేణిలో ఆరోహణ క్రమంలో పోతున్నప్పుడు భౌతిక ధర్మంలో ఒక దిశలో మారుతు పోతుందని తెలుస్తుంది. అనగా భౌతిక ధర్మంలో స్వాభావికత కన్పిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0452	1. పట్టిక 9.17 (ఇ) లో ఆల్కీన్ల సమజాత శ్రేణులు ఇవ్వబడ్డాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0453	ఈ శ్రేణిలోని వాటి అణుఫార్ములాలను అర్థం చేసుకోండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0454	అణుఫార్ములాలోని కార్బన్ పరమాణువుల సంఖ్య మరియు హైడ్రోజన్ పరమాణువుల సంఖ్యల మధ్య ఏదైనా సంబంధం ఉన్నట్లు కనిపిస్తుందా?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0456	2. ఒకవేళ ఆల్కీన్ అణుఫార్ములాలోని కార్బన్ పరమాణువుల సంఖ్యను 'n' అనుకొనిన హైడ్రోజన్ పరమాణువుల సంఖ్య ఎంత అవుతుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0458	ఆల్కీన్ ల మొత్తం సమజాత శ్రేణిలోని వాటి అణుఫార్ములా C_nH_2n అనే సాధారణ ఫార్ములాచే సూచించవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0459	ఎప్పుడైతే 'n' విలువ '2' అయినపుడు C_2H_2x2 అనగా C_2H_4 అనే శ్రేణిలోని మొదటి దాని అణుఫార్ములా లభిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0460	ఎప్పుడైతే 'n' విలువ '3' అయినపుడు C_3H_2x3 అనగా C_3H_6 అనే రెండవ దాని అణుఫార్ములా లభిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0462	1. ఆల్కేన్ యొక్క సమజాతశ్రేణిలోని వాటి అణుఫార్ములాకై సాధారణ ఫార్ములా ఏముంటుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0463	ఈ శ్రేణి లోని మొదటిదాని 'n' విలువ ఎంత?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0465	2. ఆల్కైన్ యొక్క సమజాత శ్రేణికి సాధారణ అణుఫార్ములా CnH_2n- 2.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0466	ఈ సూత్రంలో 'n' యొక్క విలువలు 2, 3 మరియు 4 లను ఉపయోగించి క్రమముగా మొదటి, రెండవ మరియు మూడవ సభ్యుల అణుఫార్ములాలను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0468	పై ఉదాహరణల నుండి సమజాత శ్రేణుల కొన్ని విశిష్టతలు మనదృష్టికి వస్తాయి అవి ఈ విధంగా ఉన్నాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0470	(i) సమజాత శ్రేణిలో ఒకదాని నుండి మరొక దానివైపు పోతున్నప్పుడు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0472	(అ) ఒక మిథిలిన్ (CH_2) ఘటకం పెరుగుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0474	(ఆ) అణుభారం 14μ తో పెరుగుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0476	(ఇ) కార్బన్ పరమాణువుల సంఖ్య 1 పెరుగుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0478	(ii) సమజాత శ్రేణి యొక్క సమ్మేళనాల రసాయనిక ధర్మాల మధ్య సారూప్యత ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0480	(iii) సమజాత శ్రేణి లోని సభ్యులందరికీ ఒకే ఒక సాధారణ అణు ఫార్ములా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0484	1. పట్టిక 9.16 లోని క్రియాత్మక సమూహాలను ఉపయోగించగా ఏర్పడే వివిధ సమజాత శ్రేణులలోని మొదటి నలుగురు సభ్యుల నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0486	2. ఆల్కేన్ యొక్క సమజాత శ్రేణి యొక్క సాధారణ ఫార్ములా C_2H_2n+2.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0487	దీనిని బట్టి శ్రేణిలోని 8వ మరియు 12వ సభ్యుల అణుఫార్ములాను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0489	కార్బన్ సమ్మేళనాల నామకరణ పద్ధతి
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0491	అ. సాధారణ నామకరణ పద్ధతి : ఇప్పటివరకు కొన్ని వేలకొలది కర్బన సమ్మేళనాలను తెలుసుకొన్నాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0492	ప్రారంభ కాలంలో తెలిసిన కర్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య తక్కువగా ఉంది. ఆ సమయంలో శాస్త్రవేత్తలు వాటికి వివిధ రకాలుగా నామకరణం చేశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0493	ఆ పేర్లను ఈ రోజు సాధారణ పేర్లు అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0494	ఉదాహరణకు మీథేన్, ఇథేన్, ప్రొపేన్, బ్యూటేన్, ఈ మొదటి నాలుగు ఆల్కేన్ ల పేర్లు వేర్వేరు మూలాలు కలిగి ఉన్నాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0495	ఆ తర్వాత ఆల్కేన్ పేర్లు వాటిలోని కార్బన్ సంఖ్యల సంఖ్య ఆధారంగా పెట్టడం జరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0496	C_4H_10 ఈ అణుఫార్ములాపై సరళశృంఖలం మరియు శాఖీయ శృంఖలాలు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా కలిగి ఉన్న రెండు సమఘటక సమ్మేళనాల అవకాశం ఉండవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0497	వాటిని ఎన్-బ్యూటేన్ (n-butane, normal-butane) మరియు ఐ-బ్యూటేన్ (i-butane, iso-butane) అనే రెండు పేర్లను ఇవ్వడం ద్వారా, వాటి వైవిధ్యతను మరియు పరస్పర సంబంధాన్ని చూపించడం జరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0499	page-120
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0503	1. C_5H_12 ఈ అణుఫార్ములా గల మూడు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0505	2. పై పేర్కొన్న మూడు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలను ఎన్-ఐంటేన్, ఐ-పెంటేన్ మరియు నియో-పెంటేన్ అనే పేర్లు పెట్టండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0506	దీని కోసం, బ్యూటేన్ యొక్క అనుబంధాల పేర్ల యొక్క తార్కిక అనుగుణ్యతను ఉపయోగించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0508	3. C_6H_14 అనే అణుఫార్ములా గల వీలైనన్ని నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0509	ఈ సమఘటకాలకు పేర్లు పెట్టండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0510	పేరు పెట్టేటప్పుడు ఎదురయ్యే సమస్యలు ఏమిటి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0512	తర్వాత కాలంలో కార్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య భారీగా పెరుగుట వలన ‘సాధారణ పేర్ల’ కారణంగా సమస్యలు తలెత్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0513	కర్బన సమ్మేళనాలకు పేర్లు పెట్టుటకు తార్కికమైన మరియు అందరికి ఆమోదయోగ్యమైన పద్ధతి అవసరం ఏర్పడింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0515	ఆ. ఐ.యు.పి.ఎ.సి నామకరణ పద్ధతి (IUPAC nomenclature system)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0517	ఇంటర్నేషనల్ యూనియన్ ఆఫ్ ప్యూర్ అండ్ అప్లైడ్ కెమిస్ట్రీ (IUPAC) ఈ సంస్థ సమ్మేళనాల నిర్మాణం ఆధారంగా నామకరణ పద్ధతిని ప్రవేశపెట్టింది. దానిని ప్రపంచమంతా ఆమోదించింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0518	ఈ పద్ధతిలో అన్ని రకాల కర్బన సమ్మేళనాలకు విశిష్టమైన పేర్లను పెట్టవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0519	ఇప్పుడు మనం ఒక క్రియాత్మక సమూహంగల కొన్ని సరళ శృంఖల సమ్మేళనాలకు ఐ.యు. పి.ఎ.సి (IUPAC) పేర్లను ఎలా పెడతారో చూద్దాం ఆ సమ్మేళనాల సాధారణ పేర్లను కూడా చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0521	ఏవైనా కర్బన సమ్మేళనాల ఐ.యు.పి.ఎ.సి పేర్లకు మూడు భాగాలు ఉంటాయి, మూలపదం, పరపదం మరియు పూర్వ పదం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0522	పేర్లలో వాటి అమరిక కింది విధంగా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0524	పూర్వపదం-మూల పదం-పరపదం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0526	సమ్మేళనాలకు ఐ.యు.పి.ఎ.సి పేరు పెడుతున్నప్పుడు ఆ సమ్మేళనం యొక్క మూల ఆల్కేన్ పేరును ఆధారంగా తీసుకుంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0527	మూల ఆల్కేన్ యొక్క పేరుకు యోగ్యమైన పరపదం మరియు పూర్వపదంను జోడించి సమ్మేళనం యొక్క పేరును తయారుచేస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0528	సరళశృంఖల సమ్మేళనం ఐ.యు.పి.ఎ.సి నామకరణంలోని సోపానాలు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0530	సోపానం 1 : సరళశృంఖల సమ్మేళనాల నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా రాసి వాటిలోని కార్బన్ పరమాణువుల సంఖ్యను లెక్కించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0531	ఈ సంఖ్యకు సమానమైన కార్బన్ పరమాణవులు గల ఆల్కేన్ అనేది ప్రస్తుత సమ్మేళనం యొక్క జనక ఆల్కేన్ అవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0532	ఈ మూల ఆల్కేన్ పేరును ఆంగ్లంలో రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0533	ప్రస్తుత సమ్మేళనాలలోని కార్బన శృంఖలంలో ద్విబంధంగల మూల పదం చివర 'ane' కి బదులు 'ene' రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0534	ఒకవేళ ప్రస్తుత సమ్మేళనాలలోని కార్బన్ శృంఖలంలో త్రిబంధం అయినట్లయితే మూల పదం పేరు చివర 'ane' బదులు 'yne'రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0535	(పట్టిక.9.18 చూడండి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0537	9.18 సరళ శృంఖల సమ్మేలన ఐ.యు.పి.ఎ.సి నామకరణ సోపానం -1
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0539	సోపానం 2 : నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలో ఏదైనా క్రియాత్మక సమూహము గల మూల పదం పేరులోని చివర 'e' అక్షరంను తీసి దాని స్థానం లో క్రియాత్మక సమూహం యొక్క సంక్షిప్త పేరు పరపదంగా జోడించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0540	మినహాయింపు : హలోజన్ ఈ క్రియాత్మక సమూహ సంక్షిప్త పేరు ఎల్లప్పుడు పూర్వపదంగా జోడిస్తారు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0541	(పట్టిక 9.19 చూడండి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0543	సోపానం 3 : -CHO లేదా –COOH క్రియాత్మక సమూహంలోని కార్బన్ కు 1' అంకెను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0544	ఇవి క్రియాత్మక సమూహం కాకపోతే, కార్బన్ శృంఖలాల యొక్క కార్బన్ పరమాణువులను ఒక చివర నుండి మరొక చివర వరకు అంకెను పరిగణించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0545	సిరీస్ యొక్క మార్కింగ్ రెండు దిశల నుండి సంభవించవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0546	క్రియాత్మక సమూహాన్ని కలిగి ఉన్న కార్బన్ అణువు తక్కువ సంఖ్యను పొందే మార్కింగ్‌ను పరిగణించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0547	క్రియాత్మక సమూహం యొక్క సంక్షిప్త పేరు ముందు ఈ అంకెను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0548	చివరకు పేరులో అంకె మరియు అక్షరముల మధ్య చిన్న గీతను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0549	(పట్టిక 9.20 చూడండి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0553	9.20 ఐ.యు.పి.ఎ.సి. నామకరణం : సోపానం-3
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0555	ఏ సమ్మేళనాలతో శాఖీయ శృంఖలం, కార్బన్ వలయం, విజాతీయ పరమాణుయుక్త వలయాలు లాంటి అధిక జటిలమైన ఘటకాలు ఉంటాయి. వాటి ఐ.యు.పి.ఎ.సి. పేర్లను రాయుటకు ఇంకా కొన్ని సోపానాల అవసరముండును.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0556	ఈ విషయాలు ముందు (పై) తరగతులలో చేర్చబడడం జరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0557	అదేవిధంగా, ప్రయోగశాలలో ఎల్లప్పుడు ఉపయోగించే కర్బన సమ్మేళనాల సాధారణ పేర్లు అధిక ప్రభావితంగలవని దృష్టిలో ఉంచుకోండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0561	పట్టిక 9.21 లో కొన్ని కర్బన సమ్మేళనాల సాధారణ పేర్లు మరియు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0563	నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాలు ఇవ్వబడినవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0564	వాటి ఐ.యు.పి.ఎ.సి. పేర్లు మూడవ వరసలో రాసి పట్టికను పూర్తి చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0566	పట్టికను పూర్తి చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0568	page-122
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0570	9.21 కొన్ని కర్బన సమ్మేళనాల యొక్క సాధారణ పేరు, నిర్మాణాత్మక ఫార్ముల మరియు ఐ.యు.పి.ఎ.సి. పేర్లు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0572	కర్బన సమ్మేళనాల రసాయనిక ధర్మాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0576	1. ఏ ఘటకం వలన బయోగ్యాస్ ఇంధనంగా ఉపయోడపడుతుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0578	2. కార్బన్ మూలకంను మండించినచొ ఏరకమైన క్రియాజన్యాలు ఏర్పడతాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0580	3. బయోగ్యాస్ ను మండించుట అనే చర్య ఉష్ణగ్రాహక చర్యయా లేదా ఉష్ణమోచక చర్యయా?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0582	1. దహనం : (Combusion) : కర్బన సమ్మేలనాల రసాయనిక ధర్మాలను నేర్చుకొంటున్నప్పుడు మొదట 'దహనం' అనే ధర్మమును చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0583	మునుపటి తరగతిలో, వివిధ రూపాంతరాల స్వరూపంలోని కార్బన్ ఆక్సీజన్ సమక్షంలో మండించినట్లయితే అది దహనమై ఉష్ణం మరియు కాంతి బహిర్గతమవుతుంది మరియు కార్బన్‌ డయాక్సైడ్ వాయువు తయారగును.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0584	హైడ్రోకార్బన్ అలాగే కార్బన్ యొక్క చాలా వరకు సమ్మేళనాలన్ని ఆక్సీజన్ సమక్షంలో దహనమైతే ఉష్ణం మరియు కాంతి బహిర్గతమౌతుంది. కార్బన్ డయాక్సైడ్ నీరు అనే ఉమ్మడి క్రియాజన్యాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0585	కొన్ని దహన చర్యలు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0587	(i) C + O_2 → CO_2 + ఉష్ణం మరియు కాంతి
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0589	(కార్బన్)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0591	(ii) CH_4 + 2O_2 → CO_2 + 2H_2O + ఉష్ణం మరియు కాంతి
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0593	(మీథేన్)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0595	(iii) CH_3- CH_2 OH + 3O_2 → 2CO_2 + 3H_2O + ఉష్ణం మరియు కాంతి
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0597	(ఇథేనాల్)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0601	ఎల్.పి.జి. లోని ప్రొపేన్ (C_3H_8) అనేది దహనశీలమైనది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0602	ప్రొపేన్ యొక్క పూర్తి దహన చర్యను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0604	page-123
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0606	చేసి చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0608	పరికరాలు : బన్సెన్ బర్నర్, కాపర్ గేజ్ (పిడి గల రాగి జాలి), లోహపు పట్టి మొదలగునవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0610	రసాయనిక పదార్థాలు : ఇథెనాల్, ఎసిటిక్ ఆమ్లము, నాఫ్తలీన్.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0612	కృత్యం : స్వచ్ఛమైన మరియు గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద కాపర్ గేజ్ పై రసాయనిక పదార్థంలో ఒకదానిని (3-4 చుక్కలు లేదా చిటికెడు చూర్ణం) తీసుకొని కాపర్ గేజ్ ను బన్సెన్ బర్నర్ యొక్క నీలిరంగు మంటపై పట్టుకొని పరీక్షించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0613	దహనం వలన పొగ లేదా నల్ల పొర (కాజల్) ఏర్పడుతున్నట్టు ఎందుకు కన్పిస్తుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0614	పదార్థం దహనమయ్యేటప్పుడు దాని జ్వాల (మంట) పై లోహపు పట్టిని ఉంచండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0615	ఆ పట్టీపై పొర ఏర్పడుతుందా?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0616	ఏ రంగు పొర?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0617	పై వాటిలోని ఇతర రసాయనిక పదార్థాన్ని ఉపయోగించి ఈ కృత్యంను మళ్ళీ చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0619	పై కృత్యంలో ఇథనాల్ సంతృప్త కర్బన సమ్మేలనం మరియు నాప్తలీన్ అసంతృప్త కార్బన్ సమ్మేళనము.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0620	సర్వసాధారణంగా సంతృప్త కర్బన సమ్మేళనాలు స్వచ్ఛమైన నీలిరంగు మంట(జ్వాల)ను ఏర్పరచినట్లయితే అసంతృప్త కర్బన సమ్మేలనాల మంట పసుపు వర్ణంలో మండుతుంది మరియు నల్లని పొగను విడుదల చేస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0621	ఈ నల్లని పొగ వలన పై కృత్యంలో లోహపు పట్టీపై మసి పొర ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0623	అణుఫార్ములాలను పోల్చినట్లయితే అసంతృప్త సమ్మేళనాలలోని కార్బన్ నిష్పత్తి సంతృప్త సమ్మేళనాల కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0624	అందువలన అసంతృప్త సమ్మేళనాల దహనం సమయంలో మండని కార్బన్ యొక్క కణాలు కూడా ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0625	జ్వాలలో ఉన్నప్పుడు వేడి చేయబడిన కార్బన్ కణాలు పసుపు వర్ణపు కాంతిని ఇస్తాయి, అందువలన జ్వాల పసుపు రంగులో కనిపిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0626	ఆక్సీజన్ ను నియంత్రిత స్థాయిలో (పరిమితంగా) ఉంచిన ట్లయితే సంతృప్త సమ్మేళనాల దహనంలో కూడా పసుపు జ్వాల లభిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0628	పోల్చండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0630	ఇథెనాల్ (C_2H_5OH) మరియు నాప్తలీన్ (C_{10}H_5) లలో కార్బన్ పరమాణు యొక్క నిష్పత్తి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0634	బన్సెన్ బర్నర్‌ను వెలిగించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0635	బర్నర్ యొక్క అడుగుభాగంలో గల గాలి గొట్టంపై తిరిగే చక్రం సహాయంతో తెరుస్తూ మూయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0636	పసుపు మరియు మసితో కూడిన జ్వాల ఎప్పుడు లభిస్తుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0637	నీలి రంగు జ్వాల ఎప్పుడు లభిస్తుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0639	2. ఆక్సీకరణం (Oxidation)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0641	కర్బన సమ్మేలనాలను గాలిలో వెలిగించినచో (జ్వలింపజేసిన) ఇది గాలిలోని ఆక్సిజన్ తో సంయోగం చెంది మండుతాయని మీరు చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0642	ఈ దహన ప్రక్రియలో కార్బన్ సమ్మేళన అణువులోని రసాయనిక బంధాలన్ని విచ్ఛిన్నమై CO_2, మరియు H_2O అనే క్రియాజన్యాలు ఏర్పడతాయి. అనగా జ్వలనంలో కర్బన సమ్మేలనాలు పరిపూర్ణంగా ఆక్సీకరణం చెందుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0643	ఆక్సీజన్ మూలం గల కొన్ని రసాయనిక పదార్థాలను కూడా ఉపయోగిస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0644	ఏ పదార్థమైతే వేరొక పదార్థానికి ఆక్సీజన్ ను ఇవ్వగలదో దానిని ఆక్సీకరణి అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0645	పొటాషియం పర్మాంగనేట్, పొటాషియం డైక్రోమేట్లు తరచుగా వాడకంలోగల కొన్ని ఆక్సీకరణ సమ్మేళనాలు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0646	ఆక్సీకరణాల యొక్క ప్రభావం కర్బన సమ్మేళనాలలోని విశిష్ట క్రియాత్మక సమూహాలపై ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0650	వంట గ్యాస్ లేదా కిరోసిన్ స్టవ్ లలో గాలికొరకు ముఖద్వారం ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0651	అందువల్ల, తగినంత ఆక్సిజనేటెడ్ గాలి మిశ్రమం ఇంధనాన్ని కాల్చడం ద్వారా శుభ్రమైన నీలి జ్వాల లభిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0652	ఒకవేళ వంటగిన్నెలు మసిబారు చున్నట్లయితే దాని ముఖద్వారం మూసివేయబడిందని అర్థం. అందువల్ల ఇంధనం వృథా అవుతోంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0653	ఇలాంటి సమయంలో స్టవ్ యొక్క ముఖద్వారం ను శుభ్రపరచవలసి ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0657	పరికరాలు : పరీక్షనాళిక, బన్సెన్బర్నర్, డ్రాపర్, కొలపాత్ర మొదలగునవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0659	రసాయన పదార్థాలు: ఇథెనాల్, సోడియం కార్బొనేట్ యొక్క సజల ద్రావణం, పొటాషియం పర్మాంగనేట్ యొక్క సజల ద్రావణం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0661	కృత్యం : పరీక్ష నాళికలో 2-3 మి.లీ. ఇథెనాల్ ను తీసుకుని అందులో 5 మి.లీ. సోడియం కార్బొనేట్ ద్రావణాన్ని కలిపి పరీక్షనాళికను బర్నర్ పై ఉంచి, మిశ్రమం గోరువెచ్చగా కానివ్వండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0662	ఈ గోరువెచ్చని మిశ్రమంలో పొటాషియం పర్మాంగనేట్ యొక్క సజల ద్రావణాన్ని డ్రాపర్ సహాయంతో చుక్కలు చుక్కలుగా వేస్తూ కదుపుతూ ఉండండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0663	పొటాషియం పర్మాంగనేట్ ను కలపగానే వెంటనే గులాబి రంగుగా ఎందుకు ఏర్పడుతుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0664	కలిపే ప్రక్రియ చేస్తున్నప్పుడు కొద్ది సమయంలో గులాబి రంగు అదృశ్యం కాకుండా రంగు అలాగే ఉంటుందా?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0666	page-124
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0668	పై కృత్యంలో పొటాషియం పర్మాంగనేట్ యొక్వ ఆల్కలీన్ ద్రావణంలో ఇథెనాల్ యొక్క ఆక్సీకరణం జరిగి అది ఇథెనోయిక్ ఆమ్లంలోకి రూపాంతరం చెందుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0669	ఈ చర్యలో కేవలం క్రియాత్మక సమూహం వద్ద కొన్ని రసాయనిక బంధాలె పాల్గొంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0673	ఇథనాల్ యొక్క ఈ ఆక్సీకరణ ప్రతిచర్య ఇథనాయిక్ ఆమ్లంగా ఎందుకు మార్చబడుతుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0675	ఇథెనాల్ లో పొటాషియం పర్మాంగనేట్ చుక్కలు చుక్కలుగా కలపడం ఆరంభించగానే ఆక్సీకరణ చర్యలో ఉపయోగించిన పొటాషియం పర్మాంగనేట్ యొక్క గులాబి రంగు అదృశ్యం అవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0676	కలిపే ఒక దశలో పరిక్షనాళికలోని ఇథనాల్ అంతా ఆక్సీకరణం పూర్తవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0677	తర్వాత పొటాషియం పర్మాంగనేట్ ఇంకా కలుపుతున్నపుడు దాని ఉపయోగం జరగక అది అధికమౌతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0678	ఆ అధిక పొటాషియం పర్మాంగనేట్ గులాబి రంగు అదృశ్యం జరగక అలాగే ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0680	3. సంకలన చర్యలు (Addition Reaction)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0684	పరికరాలు : పరీక్షనాళికలు, డ్రాపర్, మొదలగునవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0686	రసాయనిక పదార్థాలు : టింక్చర్ అయోడిన్ (ఇథెనాల్ లోని అయోడిన్ ద్రావణం) బ్రోమిన్ వాటర్, పలుచగా చేసిన వనస్పతి నెయ్యి (డాల్డా), వివిధ వనస్పతి తైలాలు, (వేరుశనగ, కుసుమ, పొద్దుతిరుగుడు ఆలివ్ నూనెలు మొదలగునవి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0688	కృత్యం : ఒక పరీక్ష నాళికలో 2 మి.లీ. నూనెను తీసుకుని 4 చుక్కల అయోడిన్ లేదా బ్రోమిన్ వాటరు వేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0689	పరీక్ష నాళికను కదపండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0690	బ్రోమిన్ లేదా అయోడిన్ యొక్క మూలవర్ణం అదృశ్యం అయ్యిందా లేదా నిర్ణయించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0691	ఇదే కృత్యంను ఇతర నూనెలు మరియు వనస్పతి నెయ్యిలను ఉపయోగించి మళ్ళీ చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0693	పై కృత్యంలో బ్రోమిన్/అయోడిన్ రంగు వివర్ణం/తక్కువ ఆవుతుంది. ఈ పరిశేలన వలన బ్రోమిన్/అయోడిన్ ను ఉపయోగించడం జరిగిందని తెలుస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0694	అనగా బ్రోమిన్, అయోడిన్ సంబంధిత పదార్థాలతో చర్య జరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0695	ఈ చర్యను సంకలన చర్య అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0696	ఎప్పుడైతే ఏదేని కార్బన సమ్మేళనం వేరే సమ్మేళనంతో సంయోగం చెంది రెండింటి మధ్య పరమాణువులన్ని కలిసి ఒకే ఒక క్రియాజన్యము ఏర్పడుతుందో అపుడు ఆ చర్యను సంకలన చర్య అని అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0697	కార్బన్ కార్బన్ బహుబంధం అనేది క్రియాత్మక సమూహంగల అసంతృప్త సమ్మేళనాల సంకలన చర్య అవుతుంది మరియు ఏర్పడే క్రియాజన్యం సంతృప్త సమ్మేళనం అవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0698	సంతృప్త సమ్మేళనం యొక్క అయోడిన్ లేదా బ్రోమిన్లతో సంకలన చర్య గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద వెనువెంటనే జరుగుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0699	అంతేకాక చర్యవలన జరిగే రంగు మార్పిడి కళ్ళకు కనిపిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0700	అందువలన ఈ చర్యను కర్బన సమ్మేళనాలలో బహుబంధాలను గుర్తించే పరీక్షగా వాడతారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0701	పై కృత్యంలో నూనె మరియు అయోడిన్లలోని చర్యలో అయోడిన్ రంగు వివర్ణం అవుతుంది. కాని వనస్పతి నెయ్యితో చర్యలో మాత్రం రంగుమార్పిడి కన్పించదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0702	దీనినిబట్టి మీరు ఏమని చెప్పగలరు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0703	ఏ పదార్థం బహుబంధం గలది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0705	page-125
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0709	వనస్పతి నూనె నుండి వేరుచేసిన నాలుగు క్రొవ్వు ఆమ్లాల పేరు మరియు అణుఫార్ములాలు పట్టిక 9.22లో ఇవ్వబడినవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0710	వాటి అణు ఫార్ములా నుండి వాటి నిర్మాణంలోని కార్బన్-కార్బన్ ద్విబంధాలు ఎన్నిగలవో గుర్తించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0711	అదేవిధంగా వాటిలో ఏ క్రొవ్వు ఆమ్లముతో అయోడిన్ యొక్క రంగు వివర్ణం అవుతుందో చెప్పండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0714	అసంతృప్త సమ్మేళనాల సంకలన చర్య హైడ్రోజన్ లో కూడా జరుగుతుంది. మరియు హైడ్రోజన్ సంకలనముతో సంతృప్త సమ్మేళనాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0715	చర్యల కొరకు ప్లాటినం లేదా నికెల్ లాంటి ఉత్ప్రేరకాలను ఉపయోగించడం మాత్రం తప్పనిసరి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0716	ఉత్ప్రేరకం అనగా ఏదైనా చర్యలో పాల్గొనకుండా దాని చర్య రేటును మార్చే పదార్థం అని మనం ముందే తెలుసుకున్నాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0718	ఈ చర్యను ఉపయోగించి వనస్పతిజనిత నూనెలను నికెల్ ఉత్ప్రేరకము సమక్షంలో హైడ్రోజనీకరణం చేస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0719	అయోడిన్ ఉపయోగించి చేసిన పై కృత్యంలో అయోడిన్ పరీక్ష నూనె యొక్క అణువులలోని బహుబంధాలను (ముఖ్యంగా ద్విబంధం) సూచిస్తాయని మీరు చూశారు. అయితే వనస్పతి నెయ్యి మాత్రం సంతృప్తం అయినట్లు చూపిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0720	వనస్పతి నూనెల అణువులో పొడవైన మరియు అసంతృప్త కార్బన్ శృంఖలాలు ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0721	హైడ్రోజనీకరణము వలన వాటి రూపాంతరము సంతృప్త శృంఖలంగా ఏర్పడుతుంది. తద్వారా వనస్పతి నెయ్యి ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0723	ద్విబంధయుక్త అసంతృప్త కొవ్వులు (unsaturated fats) ఇవి ఆరోగ్యకరంగా ఉంటాయి. కాని సంతృప్త కొవ్వులు (saturated fats) ఆరోగ్యానికి హానికరంగా ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0725	4. ప్రతిక్షేపిత చర్య (Substitution Reaction)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0727	C-H మరియు C-C అనే బలమైన ఏక బంధాలు ఉండడం వలన సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్లకు చర్యాశీలత ఉండదు. తద్వారా క్రియాజనకాల సమక్షంలో అవి నిష్క్రియాత్మకంగా ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0728	సూర్యరశ్మి సమక్షంలో మాత్రం సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్లు క్లోరితో త్వరగా చర్య జరుపుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0729	ఈ చర్యలో ఒక్కొక్కటిగా సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్ లోని హైడ్రోజన్ పరమాణువుల అన్నింటి స్థానాలలో క్లోరిన్ పరమాణువులు చేరతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0730	ఎప్పుడైతే అణువులోని ఒక విధమైన పరమాణువుల / పరమాణు సమూహాల స్థానంలో వేరొక రకమైన పరమాణువులు /పరమాణు సమూహాలు చేరతాయో అపుడు ఆ చర్యను ప్రతిక్షేపిత చర్య అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0731	మీథేన్ యొక్క క్లోరినీకరణం వలన నాలుగు ప్రయోజనాలు లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0733	ఆల్కేన్ ల అధిక సమజాతాల నుండి క్లోరినీకరణం ప్రక్రియ ద్వారా పెద్ద సంఖ్యలో క్రియాజన్యాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0737	ప్రొపేన్ క్లోరినీకరణ ప్రత్యామ్నాయ చర్యలో ఒక క్లోరిన్ పరమాణువు గల్గిన రెండు సమ ఘటకాల క్రియాజన్యాలు లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0738	వాటి నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను రాసి వాటికి ఐ.యు.పి.ఎ.సి. పేర్లు పెట్టండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0740	సర్వసాధారణంగా నాలుగు రకాల చర్యలను మీరు క్రింది తరగతులలో చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0741	కర్బన సమ్మేళనాల సంకలన మరియు ప్రతిక్షేపిత చర్యలు ఆ నాలుగింటిలో ఏ రకానికి చెందుతాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0742	సంకలన మరియు ప్రతిక్షేపిత చర్యలలో ఏ అదనపు వివరణ లేదా భేదం కల్గియున్నది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0744	page-126
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0746	ముఖ్యమైన కర్బన సమ్మేళనాలు : ఇథెనాల్ మరియు ఇథెనోయిక్ ఆసిడ్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0748	ఇథెనాల్ మరియు ఇథెనోయిక్ ఆసిడ్. ఇవి వ్యాపార ప్రాముఖ్యత గల రెండు కర్బన సమ్మేళనాలు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0749	వీటికి సంబంధించిన అధిక సమాచారమును ఇప్పుడు మనం చూద్దాం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0751	రంగులేని (వివర్ణ) ఇథెనాల్ గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ద్రవపదార్థంగా ఉంటుంది. దీని బాష్పీభవన స్థానం 78°C.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0752	ఇథెనాల్ ను సాధారణంగా ఆల్కహాల్ లేదా స్పిరిట్ అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0753	ఇథెనాల్ నీటిలో కరుగుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0754	ఇథెనాల్ యొక్క జలద్రావణంను లిట్మస్ పరీక్ష చేసినట్లయితే తటస్థంగా కనిపిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0755	సజల ఇథెనాల్ ను కొద్ది మొత్తంలో సేవించినట్లయితే మత్తెక్కుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0756	మధ్యపాన నిషేదం ఉన్నప్పటికి సమాజంలో దాని వ్యాప్తి చాలా కనిపిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0757	మధ్యపానం అనేక రకాలుగా ఆరోగ్యానికి హానికరం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0758	దీనివలన జీర్ణక్రియ, కేంద్రనాడీ వ్యవస్థపై ప్రతికూల పరిణామం పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0759	శుద్ధమైన ఇథెనాల్ (గాఢ సారాయి | absolute alcohol) ని అతి తక్కువ మొత్తంలో సేవించిన ప్రాణాంతకం కావచ్చును.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0760	ఇథెనాల్ ఒక మంచి ద్రావణి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0761	దీనిని టింక్చర్ అయోడిన్ (ఆల్కహాల్ లోని అయోడిన్ ద్రావణం) ద్రావణిని దగ్గుమందు లాంటి ఔషధాలలో, అదేవిధంగా అనేక బలవర్థకములలో వాడతారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0765	మిథనాల్ (CH_3OH) అనేది ఇథెనాల్ యొక్క నిమ్న సమజాత విష పదార్థం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0766	అయినందున దానిని తక్కువ మొత్తంలో సేవించిన కూడా దృష్టిలోపం మరియు ప్రాణాంతకం అవవచ్చు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0767	పారిశ్రామిక ప్రాముఖ్యతగల ఇథెనాల్ ద్రావణి యొక్క దుర్వినియోగమును అరికట్టుటకు దానిలో మిథనాల్ అనే విషపూరితమైన ద్రావణమును కలుపుతారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0768	ఇలాంటి ఇథెనాలను డీనేచర్డ్ ఆల్కహాల్ (స్పిరిట్) (denatured alcohol) అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0769	దానిని గుర్తుపట్టుటకు దానిలో నీలిరంగు ద్రవమును కూడా కలుపుతారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0771	ఇథెనాల్ రసాయనిక ధర్మాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0773	ఇథెనాల్ ఆక్సీకరణ చర్య మీరు ఈ పాఠంలోని వెనుక అంశంలో చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0774	ఇథెనాల్ యొక్క మరో రెండు చర్యలు క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0775	ఇథెనాల్ చర్యలలో క్రియాత్మక సమూహం-OH భూమిక ముఖ్యమైనది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0777	(i) సోడియంతో చర్య
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0779	2Na + 2CH_3- CH_2 OH → 2CH_3- CH_2 ONa + H_2↑
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0781	(సోడియం ఇథాక్సైడ్)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0783	అన్ని ఆల్కహాల్‌లు సోడియం లోహంతో స్పందించి హైడ్రోజన్ వాయువును విడుదల చేసి సోడియం ఆల్కాక్సైడ్ లవణాలను ఏర్పరుస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0784	సోడియంతో ఇథెనాల్ చర్యలో పాల్గొన్నపుడు హైడ్రోజన్ వాయువు మరియు సోడియం ఇథాక్సైడ్ అనే క్రియాజన్యాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0788	సూచన : ఉపాధ్యాయులు ఈ కృత్యాన్ని చేసి చూపించాలలి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0790	పరికరాలు : పెద్ద పరీక్షనాళిక, రబ్బరు బిరడా బిగించిన వాయు వాహక నాళం, కత్తి, కొవ్వొత్తి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0792	రసాయన పదార్థాలు : సోడియం లోహం, ఇథెనాల్, మెగ్నీషియం లోహపు పట్టీ మొదలగునవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0794	కృత్యం : పెద్ద పరీక్ష నాళికలో 10 మి.లీ. ఇథెనాల్ ను తీసుకోండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0795	కత్తి సహాయంతో సోడియం లోహాన్ని ధాన్యపు గింజలంత సమానంగా 2-3 ముక్కలను చేసి తీసుకోండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0796	పరీక్ష నాళికలోని ఇథానాల్లో సోడియం ముక్కలను వేసి వెంటనే పరీక్ష నాళికకు వాయు వాహక నాళికను జోడించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0797	వాయువాహక నాళిక బయటి చివరన వెలుగుతున్న కొవ్వొత్తిని ఉంచి పరీక్షించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0799	1. వాయువాహక నాళిక నుండి వెలువడే మండే గుణం (దహనశీల) గల వాయువు ఏది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0801	2. సోడియం ముక్కలు ఇథెనాల్ ఉపరితలంపై ఎగురుతూ ఎందుకు కనిపిస్తాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0803	3. పై కృత్యం సోడియంకు బదులుగా మెగ్నీషియం లోహపు పట్టీని వాడి మళ్ళీ చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0805	4. మెగ్నీషియం యొక్క ముక్కల నుండి వాయు బుడగలు విడుదలవుతున్నట్లు ఎందుకు కనిపిస్తాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0807	5. మెగ్నీషియం లోహంతో ఇథెనాల్ చర్య జరుపుతుందా? లేదా?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0809	page-127
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0811	మెగ్నీషియంలాంటి మధ్యస్త చర్యాశీల లోహాలతో గాఢ ఆమ్లాలు చర్య జరిపినచొ హైడ్రోజన్ వాయువు వెలువడుతుందని మీరు కింది తరగతిలో చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0812	ఇథెనాల్ తటస్థంగా ఉంటే కూడా అది సోడియంతో చర్య జరిపి హైడ్రోజన్‌ వాయువును విడుదల చేస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0813	సోడియం లోహం అత్యధిక చర్యాశీలత కల్గినందున ఇథెనాల్ లోని-OH ఉదాసీనత గల సమూహముతో చర్య జరుపుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0815	(ii) నిర్జలీకరణ చర్య : అధిక గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లం తో 17 °C ఉష్ణోగ్రత వరకు ఇథెనాల్ ను వేడిచేసినపుడు దాని ఒక అణువులో నుంచి ఒక నీటి అణువు బయల్పడి ఇథీన్ అనే అసంతృప్త సమ్మేళనం ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0817	ఇచ్చట గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లం నిర్జలీకారకంగా పనిచేస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0821	1. ఎన్-ప్రొపైల్ ఆల్కహాల్ లో సోడియం లోహ ముక్కలను వేసినప్పుడు ఏమి కనిపిస్తుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0822	ప్రతిచర్యను వ్రాయడం ద్వారా వివరించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0824	2. గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లంతో ఎప్యుటైల్ ఆల్కహాల్ వేడిచేసిన తర్వాత ఏ క్రియాజన్యాలు ఏర్పడతాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0827	విజ్ఞాన కుపి : ఆల్కహాల్ ఒక ఇంధనం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0829	చెరుకు మొక్క సౌరశక్తిని రసాయనిక శక్తిగా అత్యంత సామర్థ్యంతో రూపాంతరం చేస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0830	చెరుకు రసం నుండి చక్కెరను తయారు చేసేటప్పుడు ఏర్పడే వ్యర్థాలను కిణ్వనం చేసినచో ఆల్కహాల్ లభిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0831	సరిపడినంత గాలిలో దహనం చెందిన ఇథెనాల్ నుండి కేవలం కార్బన్ డయాక్సైడ్ మరియు నీరు అనే ఉత్పన్నాలు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0832	ఇలాంటి ఇథెనాల్ ఒక స్వచ్ఛమైన ఇంధనం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0833	అందువలన కొన్ని దేశాలలో పెట్రోల్ యొక్క సామర్థ్యమును పెంచడానికి వాటిలో ఒక సంకలనంగా దీనిని వాడుతారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0834	ఇలాంటి ఇంధనాన్ని గ్యాసోలీన్ అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0836	ఇథానాయిక్ ఆసిడ్ : ఇది రంగులేని ద్రవం. దీని బాష్పీభవన స్థానం 118 °C.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0837	సాధారణంగా ఇథానాయిక్ ఆసిడ్ ను ఎసిటిక్ ఆసిడ్ అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0838	వాటి సజల ద్రావణం ఆమ్ల ధర్మాన్ని కలిగి ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0839	దీనిలో నీలి లిట్మస్ ఎరుపుగా మారుతుంది..
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0840	పచ్చళ్ళు చెడిపోకుండా వెనిగార్ ను వాడుతారు. ఇది ఎసిటిక్ ఆమ్లం యొక్క 5-8 % జలద్రావణం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0841	శుద్ధ ఇథెనాయిక్ ఆమ్లం యొక్క ద్రవీభవన స్థానం 17 °C.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0842	అందువలన చల్లని గాలులు వీచే ప్రదేశాలలో శీతాకాలంలో ఇథానాయిక్ ఆమ్లం గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఘనీభవిస్తుంది మరియు మంచు మాదిరిగా కనిపిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0843	కావున దీనికి గ్లేసియల్ ఎసిటిక్ ఆమ్లం అనే పేరు వచ్చింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0847	పరికరాలు : మెరిసే టైల్, గాజు కడ్డీ, pH స్కేలు, నీలి లిట్మసు కాగితం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0849	రసాయనిక పదార్థాలు : సజల ఇథెనాయిక్ ఆమ్లం, సజల హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0851	కృత్యం : మెరిసే టైల్ మీద నీలిరంగు లిట్ముస్ కాగితం యొక్క రెండు ప్లేట్లు ఉంచండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0852	ఒక పట్టీపై గాజుకడ్డీతో కొద్దిపాటి హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లపు చుక్కలు వేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0853	లిట్మస్ పట్టీల రంగులలో ఏ మార్పులు జరిగాయో నమోదు చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0854	ఇదే కృత్యాన్ని pH స్కేలు పట్టికను ఉపయోగించి తిరిగి చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0855	పరిశీలనలన్నీ ఈ క్రింది పట్టికలో నమోదు చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0857	page-128
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0861	1. ఇథెనాయిక్ ఆమ్లం మరియు హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లాలలో అధిక బలమైన ఆమ్లము ఏది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0863	2. ఇథెనాయిక్ ఆమ్లం మరియు హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లం మద్య తేడాను కనుగొనుటకు నీలి లిట్మస్ కాగితము మరియు pH ప్లేట్ లోని ఏ సూచి కాగితం అనుకూలంగా ఉంటుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0865	ఇథెనోయిక్ ఆమ్లం యొక్క రసాయనిక ధర్మాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0867	ఇథెనోయిక్ ఆమ్లం కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లం అనేది క్రియాత్మక సమూహం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0868	ఇథెనోయిక్ ఆమ్లం యొక్క రసాయనిక చర్యలు విస్తారంగా ఈ క్రియాత్మక సమూహం వలన జరుగుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0870	i. క్షారాలతో చర్యలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0872	అ. బలమైన క్షారాలతో చర్యలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0874	ఇథెనోయిక్ ఆమ్లం, సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ అనే బలమైన క్షారముతో తటస్థీకరణ చర్య జరిపి లవణం మరియు నీరు ఏర్పరుస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0876	ఇక్కడ ఏర్పడే లవణం యొక్క ఐ.యు.పి.ఏ.సి. పేరు సోడియం ఇథెనైట్ అయితే దాని సాధారణ నామం సోడియం ఎసిటేట్ అని ఉంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0877	ఎసిటిక్ ఆమ్లము ఇది ఒక బలహీన ఆమ్లమని మీరు క్రింది తరగతిలో చూశారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0878	సోడియం ఎసిటేట్ అనే లవణం తటస్థంగా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0880	ఆ) కార్బోనేట్ మరియు బై కార్బోనేట్ తో చర్యలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0884	పరికరాలు : పెద్ద పరీక్షనాళిక, చిన్న పరీక్షనాళిక, వక్ర వాయు వాహక నాళిక, రబ్బరు బిరడా, థిసిల్ గరాటు, స్టాండు మొదలగునవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0886	రసాయనిక పదార్థాలు : ఎసిటిక్ ఆమ్లం, సోడియం కార్బోనేట్ చూర్ణం, తాజా సున్నపుతేట.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0888	కృత్యం : పటంలో చూపిన విధంగా పరికరాలను జోడించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0889	పెద్ద పరీక్షనాళికలో సోడియం కార్బోనేట్ చూర్ణంను వేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0890	చిన్న పరీక్ష నాళికలో తాజా సున్నపుతేటను తీసుకోండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0891	థిసిల్ గరాటు నుండి 10. మి.లీ. ఎసిటిక్ ఆమ్లంను పోయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0892	పరీక్షనాళికలోని మార్పులను గమనించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0894	1. పెద్ద పరీక్షనాళికలో బుసబుస పొంగుతూ వచ్చే వాయువు ఏది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0896	2. చిన్న పరీక్షనాళికలోని సున్నపుతేటలో బుడగలు ఎందుకు కనిపిస్తాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0898	3. సున్నపుతేట యొక్క రంగులో ఏ మార్పు జరుగుతుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0899	సంబంధిత చర్యను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0901	రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0903	9.24 ఎసిటిక్ ఆమ్లము మరియు సోడియం కార్బోనేట్ చర్య
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0905	page-129
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0907	ఇంతకుముందు కృత్యంలో ఇథెనోయిక్ ఆమ్లం యొక్క సోడియం కార్బొనేట్ క్షారంతో చర్య జరిపి సోడియం ఇథనాయిక్ అనే లవణం, నీరు మరియు కార్బన్ డయాక్సైడ్ వాయువు ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0909	2CH_3COOH (aq) + Na_2CO_3 (g) →­­­­ CH_3COONa(aq) + H_2O (l) + CO_2 ­­­­(g)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0911	పొంగుతూ వేగంగా బహిర్గతం అయ్యే ఈ CO_2 వాయువు వాయువాహక నాళిక నుండి ప్రసరించి చిన్న పరీక్షనాళికలోని సున్నపుతేటతో చర్య జరిపి తెట్టును ఏర్పరుస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0912	సున్నం నీరు పాలవలె తెల్లగా మారుట అనేది కార్బన్ డయాక్సైడ్ యొక్క లక్షణం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0914	పై కృత్యంలో సోడియం కార్బొనేట్ కు బదులుగా సోడియం బైకార్బొనేట్ ను ఉపయోగించినట్లయితే ఇలాంటి ఫలితమే లభిస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0916	CH_3COOH + NaHCO_3 ­­­­→ CH_3COONa+ H_2O + CO_2­­­­
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0920	1. పై పనిలో సున్నపుతేట ఎందుకు పాలవలె తెల్లగా అవుతుంది?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0921	ఈ చర్యను రాసి స్పష్టం చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0923	2. ఇథెనాయిక్ ఆమ్లంలో సోడియం లోహపు ముక్కలను వేసినట్లయితే ఏ చర్య జరుగునో దానిని స్పష్టం చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0925	3. రెండు పరీక్ష నాళికలలో రెండు రంగులేని ద్రవాలు అయితే ఒక దానిలో ఇథెనాల్ ఉన్నది మరియు రెండో దానిలో ఇథెనోయిక్ ఆమ్లం ఉన్నది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0926	ఏ నాళంలో ఏ పదార్థం గలదో నిర్ణయించుటకు ఏ రసాయనిక పరీక్ష చేస్తారు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0927	ఆ చర్యను రాసి స్పష్టం చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0929	ii. ఎస్టీరీకరణ చర్యలు : కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లం మరియు ఆల్కహాల్ ల మధ్య చర్య వలన ఎస్టర్ అనే క్రియాత్మక సమూహం గల పదార్థం ఏర్పడుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0933	పరికరాలు : పరీక్షనాళిక, బీకరు, బర్నర్ మొదలగునవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0935	రసాయనిక పదార్థాలు : ఇథెనోయిక్ ఆమ్లం, ఇథెనాల్, గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లం మొదలగునవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0937	కృత్యం : పరీక్ష నాళికలో 1 మి.లీ. ఇథెనాల్ (absolute alcohol) మరియు 1 మి.లీ. ఇథెనోయిక్ ఆమ్లంను తీసుకోండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0938	దానిలో కొన్ని చుక్కల గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లంను వేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0939	ఈ పరీక్ష నాళికలను బీకరులోని వేడినీటిలో (మరుగుతున్న నీటిలో) ఐదు నిమిషాలు ఉంచండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0940	తర్వాత రెండవ బీకరులో 20-30 మి.లీ. నీటిని తీసుకుని దానిలో పై చర్యలోని మిశ్రమమును పోసి వాసన చూడండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0942	ఆసిడ్ ఉత్ప్రేరక సమక్షంలో ఇథెనోయిక్ ఆసిడ్ ఇథెనాల్ తో చర్య జరిపి ఇథైల్ ఇథెనైట్ అనే ఎస్టర్ తయారవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0944	page-130
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0946	ఎస్టర్ అనేది తియ్యటి వాసన గల పదార్థం.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0947	చాలా రకాల పండ్లలో గల రుచి వాటిలో గల విశిష్టమైన ఎస్టల వలన వస్తుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0948	సువాసన ద్రవ్యాలు మరియు రుచికరమైన పదార్థాలను తయారు చేయుటకు ఎస్టర్లను వాడతారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0949	సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ క్షారంతో చర్య జరిపిన తర్వాత ఎస్టరు నుండి ఆల్కహాల్ మరియు సోడియం లవణ రూపంలో కార్బాక్సిలిక్ ఆసిడ్ తిరిగి లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0950	ఈ చర్యను సఫోనిఫికేషన్ చర్య అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0951	ఎందుకనగా కొవ్వుల నుండి సబ్బు తయారుచేయడానికై ఈ చర్యను ఉపయోగిస్తారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0953	ఎస్టర్ + సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ → సోడియ కార్బాక్సిలేట్ + ఆల్కహాల్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0957	సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ ద్రావణంతో కొవ్వులు వేడిచేసినట్లయితే సబ్బు మరియు గ్లిసరిన్ ఏర్పడతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0958	కొవ్వులు మరియు గ్లిసరిన్లలో ఏ క్రియాత్మక సమూహాలు ఉంటాయని మీకు అనుకుంటున్నారు?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0959	వాటిని వివరణతో రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0961	బృహదణువులు మరియు అణుపుంజం (పాలిమర్లు) (Macro molecules and Polymers)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0965	1. గింజలు, పప్పుధాన్యాలు, మాంసం ఈ ఆహార పదార్థాల నుండి మనకు లభించే పోషక పదార్థాల రసాయనిక నామాలు ఏవి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0967	2. బట్ట, గృహోపకరణాలు (ఫర్నీచర్), స్థితిస్థాపక (ఎలాస్టిక్) వస్తువులు ఏయే రసాయనిక పదార్థాల నుండి తయారవుతాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0969	బృహదణువు : ఈ పాఠం మొదట్లో తెలిసిన కార్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య సుమారు పది లక్షల వరకు ఉండి వాటి అణుభారం వ్యాప్తి 101- 1012 ఇంత విశాలం కలదు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0970	భారీ అణుభారం గల అణువులోని ఘటకాల పరమాణువుల సంఖ్య చాలా పెద్దదిగా ఉంటుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0971	వేలకొలది పరమాణువుల నుండి ఏర్పడిన ప్రచండమైన కర్బన అణువులను బృహదనువు అని అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0972	అవి అణుపుంజం కిందకు వస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0974	సహజ బృహదణువు : పాలిసాకరాయిడ్, ప్రోటీన్ మరియు న్యూక్లిక్ ఆసిడ్, ఇవి సహజ బృహదణువులు, అనగా జీవసృష్టియొక్క ఆధార భూతములు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0975	సెల్యులోజ్ మరియు స్టార్చ్ ఈ పాలిసాకరాయిడ్ సమ్మేళనాల నుండి మనకు ఆహారం, దుస్తులు, నివాసం లభిస్తాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0976	ప్రోటీనుల నుండి జీవరాశుల శరీర అధికభాగం తయారవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0977	అలాగే వాటి శారీరకక్రియలు ప్రొటీన్ ల వలన జరుగుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0978	న్యూక్లిక్ ఆమ్లం వలన అణుస్థాయిలో అనువంశికత యొక్క నియంత్రణ జరుగుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0979	రబ్బర్ అనేది మరొక రకమైన సహజ బృహదణువు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0981	మానవనిర్మిత బృహదణువు : ప్రప్రథమంగా రబ్బరు మరియు పట్టుదారాలకు ప్రత్యామ్నాయాలను వెతికే పనిలో ప్రయోగశాలల్లో మరియు పరిశ్రమలల్లో బృహదణువుల నిర్మాణం జరిగింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0982	ప్రస్తుత జీవనంలో ప్రతి రంగంలోనూ మానవనిర్మిత బృహదణువులు ఉపయోగంలో ఉన్నవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0983	దూది, ఉన్ని, పట్టులాంటి సహజదారాల వలె పొడవైన దృఢమైన మానవ నిర్మిత దారాలు రబ్బరు యొక్క స్థితిస్థాపకత ధర్మము గల ఇలస్టోమర్, రేకులు, పైపులు, అసంఖ్యాక రకాలైన వస్తువులు అదేవిధంగా ఉపరితలాలపై రాసే లేపనాలను తయారుచేసే ప్లాస్టిక్ ఇవన్నీ మానవ నిర్మిత బృహదణువులకు ఉదాహరణలు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0984	సహజ మరియు మానవ నిర్మిత, బృహదణువుల నిర్మాణం అనేక చిన్న ఘటకాలు ఒకదానితో ఒకటి నియమిత పద్ధతిలో కలిసి ఏర్పడినవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0985	అందువలన బృహదణువు అనేది అణుపుంజం అవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0987	అణుపుంజం (పాలిమర్లు) : చిన్న ఘటకాల నియమిత పునరావృతంతో ఏర్పడిన బృహదణువును అణుపుంజం (పాలిమర్లు) అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0988	ఏ చిన్న ఘటకం నియమిత పునరావృతంతో అణుపుంజం ఏర్పడుతుందో ఆ చిన్న ఘటకమును మోనోమర్ (Monomer) అని అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0989	ఏ చర్యలో మోనోమర్ అణువు నుండి పాలిమర్ తయారవుతుంది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0990	ఆ చర్యను పాలిమరైజేషన్ (Polymerization) అని అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0992	ఈ రకమైన మోనోమర్లను కలిపి పాలిమర్‌లను తయారుచేయుట ఆల్కీన్ పాలిమరైజేషన్ యొక్క ముఖ్యమైన పద్ధతి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0993	ఉదాహరణకు, పాలిథీన్ సంశ్లేషణం క్రింది విధంగా అవుతుంది (పట్టిక 9.26). అలాగే పెద్దమొత్తంలో ఉపయోగించబడే పాలిమర్ల పట్టిక ఇవ్వబడింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0994	(పట్టిక 9.27)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0996	page-131
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_0998	9.27 వివిధ పాలిమర్లు వాటి ఉపయోగాలు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1000	పై ఉదాహరణలోని పాలిమర్లు అనేవి ఒకే మోనోమర్ పునరావృత్తివలన ఏర్పడినవి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1001	వాటిని సమపాలిమర్లు (Homopolymers) అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1002	రెండవ రకంలో రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మోనోమర్ల ద్వారా ఏర్పడిన పాలిమర్లు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1003	సహపాలిమర్లు (Copolymers) అని అంటారు.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1004	ఉదాహరణకు, పెట్ (PET) అనగా పాలిఇథిలిన్ టర్టలేట్.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1005	పాలిమర్ల నిర్మాణాలు పై ఉదాహరణలలో ఉన్నట్లుగా రేఖీయంగా ఉంటాయి లేదా శాఖీయ మరియు వలీయంగా కూడా ఉంటాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1006	మోనోమర్ల స్వరూపం మరియు నిర్మాణాత్మక రకాలను బట్టి పాలీమర్లు వివిధ రకాల ధర్మాలను పొందుతాయి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1008	సహజ పాలిమర్ల ఘటకాల గురించి మరియు కూర్పు గురించి, వాటిని విఘటన చెందింపజేసిన తర్వాత అర్థం అయ్యింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1009	ప్రముఖ సహజ పాలిమర్ల సంకలనం క్రింది పట్టికలో ఇవ్వబడింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1010	(పట్టిక 9.28ను చూడండి)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1012	page-132
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1014	9.28 కొన్ని సహజ పాలిమర్లు మరియు వాటి ఉనికి (సేకరణ)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1016	2. రంగులు మరియు జిగురు పదార్థాలలో వాడే పాలి వినైట్ ఎసిడేట్ ఈ పాలిమర్ యొక్క నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా ఇవ్వబడింది.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1017	దీని నుండి సంబంధిత మోనోమర్ పేరు మరియు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1021	1. జతపరచండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1023	గ్రూపు 'అ'
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1025	అ. C_2H_6
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1027	ఆ. C_2H_2
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1029	ఇ. CH_{4O}
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1031	ఈ. C_3H_6
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1033	గ్రూపు 'ఆ'
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1035	1. అసంతృప్త హైడ్రోకార్బన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1037	2. ఒక ఆల్కహాల్ అణుఫార్ములా
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1038	"SEG352"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1039	3. సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1040	"SEG353"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1041	4. త్రిబంధం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1042	"SEG354"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1043	2. క్రింది అణువుల ఎలక్ట్రాన్ చుక్కల నిర్మాణంను గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1044	(వృత్తం చూపకుండా)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1045	"SEG355"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1046	అ. మీథేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1047	"SEG356"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1048	ఆ. ఇథిన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1049	"SEG357"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1050	ఇ. మిథెనాల్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1051	"SEG358"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1052	ఈ. నీరు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1053	"SEG359"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1054	3. ఇచ్చిన అణుఫార్ములాలను బట్టి సమ్మేళనాల సంభావ్య నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను (రేఖీయ నిర్మాణం) గీయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1055	"SEG360"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1056	అ. C_3H_8 ఆ. C_4H_{10} ఇ. C_3H_4
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1057	"SEG361"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1058	4. ఉదాహరణలు ఇవ్వడం ద్వారా క్రింది పదాలను వివరించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1059	"SEG362"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1060	అ. నిర్మితి-సమఘటకం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1061	"SEG363"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1062	ఆ. సమయోజనీయ బంధం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1063	"SEG364"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1064	ఇ. సేంద్రీయ సమ్మేలనాలలోని విజాతీయ పరమాణువులు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1065	"SEG365"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1066	ఈ. క్రియాత్మక సమూహములు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1067	"SEG366"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1068	ఉ. ఆల్కేనులు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1069	"SEG367"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1070	ఊ. సంతృప్త హైడ్రోక్బాన్లు
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1071	"SEG368"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1072	ఎ. సమ అణుపుంజం (పాలిమర్)
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1073	"SEG369"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1074	ఏ. మోనోమర్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1075	"SEG370"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1076	ఒ. క్షయం
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1077	"SEG371"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1078	ఓ. ఆక్సీకరణి
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1079	"SEG372"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1080	క్రింద ఇవ్వబడిన నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాల ఐ.యు.పి.ఏ.సి. పేర్లను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1081	"SEG373"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1082	అ. CH_3- CH_2 CH_2 CH_3
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1083	"SEG374"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1084	ఆ. CH_3- CHOH-CH_3
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1085	"SEG375"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1086	page-133
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1087	"SEG376"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1088	ఇ. CH_3- CH_2 COOH
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1089	"SEG377"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1090	ఈ. CH_3- CH_2 NH_2
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1091	"SEG378"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1092	ఉ. CH_3- CHO
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1093	"SEG379"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1094	ఊ. CH_3- CO-CH_2 CH_3
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1095	"SEG380"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1096	6. కర్బన సమ్మేళనాల క్రింద ఇవ్వబడిన రసాయన ప్రతిచర్యల రకాలను వ్రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1097	"SEG381"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1098	అ. CH_3- CH_2 CH_2 OH → CH_3- CH_2 COOH
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1099	"SEG382"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1100	ఆ. CH_3- CH_2 CH_3 → 3CO_2 + 4H_2O
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1101	"SEG383"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1102	ఇ. CH_3- CH=CH-CH_3 + Br_2 → CH_3- CHBr-CHBr-CH_3
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1103	"SEG384"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1104	ఈ. CH_3- CH_3 + Cl_2 → CH_3- CH_2Cl + HCl
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1105	"SEG385"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1106	ఉ. CH_3- CH_2 CH_2 CH_2 OH → CH_3- CH_2 CH=CH_2+ H_2O
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1107	"SEG386"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1108	ఊ. CH_3- CH_2 COOH + NaOH → CH_3- CH_2 COO-Na^+ + H_2O
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1109	"SEG387"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1110	ఎ. CH_3- COOH + CH_3- OH → CH_3- COO-CH_3 + H_2O
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1111	"SEG388"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1112	7.క్రింద ఇవ్వబడిన ఐ.యు.పి.ఏ.సి. పేర్ల కోసం నిర్మాణాత్మక ఫార్ములా రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1113	"SEG389"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1114	అ. పెంటెన్- 2-ఓన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1115	"SEG390"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1116	ఆ. 2-క్లోరోబ్యూటేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1117	"SEG391"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1118	ఇ. ప్రొపెన్-2-ఆల్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1119	"SEG392"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1120	ఈ. మిథెనాల్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1121	"SEG393"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1122	ఉ. బ్యూటనాయిక్ ఆమ్లము
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1123	"SEG394"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1124	ఊ. 1-బ్రోమో ప్రొపేన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1125	"SEG395"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1126	ఎ. ఇథైనామిన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1127	"SEG396"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1128	ఏ. బ్యూటనోన్
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1129	"SEG397"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1130	8. క్రింది ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1131	"SEG398"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1132	అ. కర్బన సమ్మేళనాల సంఖ్య పెద్దమొత్తంలో ఉండటానికి గల కారణాలేవి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1133	"SEG399"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1134	ఆ. వాటి యొక్క నిర్మాణం ఆధారంగా ఎన్ని రకాల సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్లు ఉన్నాయి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1135	వాటి పేర్లు ఉదాహరణసహితంగా రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1136	"SEG400"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1137	ఆక్సీజన్ విజాతీయ పరమాణువు గల ఏవేని నాలుగు క్రియాత్మక సమూహాలను చెప్పండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1138	ప్రతి దానికి ఒక ఉదాహరణ పేరు మరియు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1139	"SEG401"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1140	ఈ. మూడు వేర్వేరు విజాతీయ పరమాణువులు గల మూడు క్రియాత్మక సమూహాలను చెప్పి ప్రతి దానికి ఉదాహరణ పేరు మరియు నిర్మాణాత్మక ఫార్ములాను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1141	"SEG402"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1142	ఉ. మూడు సహజ పాలిమర్ల పేర్లు చెప్పి అవి ఎక్కడ కనిపిస్తాయో మరియు ఏ మోనోమరిజమ్ ను పాటించి తయారవుతాయో రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1143	"SEG403"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1144	ఊ. వెనిగార్ మరియు గ్యాసోల్ అనగానేమి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1145	వాటి ఉపయోగాలేవి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1146	"SEG404"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1147	ఎ. ఉత్ప్రేరకం అనగానేమి?
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1148	ఉత్ప్రేరకాన్ని ఉపయోగించి సంభవించే ఏదైనా ఒక ప్రతిచర్యను రాయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1149	"SEG405"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1150	ఉపక్రమం :
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1151	"SEG406"
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1152	దైనందిన ఉపయోగంలోని వివిధ కర్బన సమ్మేళనాల విస్తారమైన సమాచారమును సూచించే పట్టికను తయారు చేయండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1153	తరగతిలో ప్రదర్శించి దానిపై చర్చించండి.
ebs_10th-karbanic-yogik-page-110-134-translation-hin2tel_1154	"SEG407"