ID SENT ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0001 5. ఆమ్లాలు, క్షారాలు మరియు లవణాలు ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0003 - అర్హీనియస్ ఆమ్లాలు మరియు క్షారాల సిద్ధాంతం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0005 - ద్రావణం యొక్క pH ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0007 - ఆమ్లాలు మరియు క్షారాల pH ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0009 - ఆమ్లాలు మరియు క్షారాల గాఢత ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0011 - లవణాలు ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0013 కొంచెం గుర్తుకు తెచ్చుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0015 నిమ్మకాయ, చింతపండు, తినే సోడా (వంట సోడా), మజ్జిగ, వినెగర్, నారింజ పండ్లు, పాలు, టొమాటో, మిల్క్ ఆఫ్ మెగ్నీషియా, నీరు, పటిక వంటి పదార్థాలను లిట్మస్ సహాయంతో మూడు సమూహాలుగా ఎలా వర్గీకరణ చేస్తారు? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0017 గత తరగతిలో ఆహార పదార్థాలలో కొన్ని పుల్లటి రుచి, కొన్ని వగరు రుచి కలిగి ఉంటాయని మరికొన్ని స్పర్శకు జారే స్వభావం కలిగి ఉంటాయని చూశాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0018 ఈ పదార్థాల గూర్చి వైజ్ఞానిక అధ్యయనం చేస్తే మనకు వాటిలో క్రమంగా ఆమ్ల స్వభావము మరియు క్షార స్వభావం గల ఘటకాలు ఉన్నట్లు కనిపిస్తాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0019 గత తరగతిలో మనం లిట్మస్ వంటి సూచికల ఆధారంగా ఆమ్లాలు మరియు క్షారాలను గుర్తించడానికి సులభమైన మరియు సురక్షిత పద్ధతిని అధ్యయనం చేశాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0021 లిట్మస్ కాగితం ఆధారంగా ఆమ్లాలు మరియు క్షారాలను ఎలా గుర్తించబడుతాయి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0023 ఇపుడు మనం ఆమ్లాలు మరియు క్షారాల గురించి అధిక సమాచారాన్ని తెలుసుకుందాం. దాని కొరకు సంయోగ పదార్థాల యొక్క అణువులు ఎలా తయారవుతుందో మనం మళ్ళీ గుర్తుకు తెచ్చుకుందాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0025 కింది పట్టికలోని "అ" భాగములోని ఖాళీలను పూర్తిచేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0027 | సంయోగ పదార్థం పేరు | అణు ఫార్ములా | క్షార స్వభావ ప్రాతిపదిక | ఆమ్ల స్వభావ ప్రాతిపదిక | సంయోగ పదార్థం యొక్క రకం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0029 | హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లం | HCl | H^+ | Cl^- | ఆమ్లం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0031 | HNO_3 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0033 | HBr | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0035 | H_2SO_4 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0037 | H_3BO_3 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0039 | NaOH | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0041 | KOH | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0043 | Ca(OH)_2 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0045 | NH_4OH | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0047 | NaCl | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0049 | Ca(NO_3)_2 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0051 | K_2SO_4 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0053 | CaCl_2 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0055 | (NH_4)_2SO_4 | | | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0057 కొన్ని సంయోగ పదార్థాల అణువులలో H^+ క్షార స్వభావ ప్రాతిపదిక ఉన్నట్లు కన్పిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0058 ఇవి అన్నియు ఆమ్లాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0059 కొన్ని సంయోగ పదార్థాల అణువులలో OH^- ఆమ్ల స్వభావ ప్రాతిపదిక ఉన్నట్లు కన్పిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0060 ఇవి అన్ని క్షారాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0061 క్షార స్వభావ ప్రాతిపదిక H^+ కంటే వేరుగా ఉంది, ఆమ్ల స్వభావ ప్రాతిపదిక OH^- కంటే వేరుగా ఉండే అయానిక సంయోగ పదార్థాలను లవణాలు (Salts) అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0065 ఇప్పుడు వెనుక పట్టికలోని "ఆ" భాగాన్ని పూర్తి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0066 అయానిక సంయోగ పదార్థాలు మూడు రకాలుగా ఉంటాయని దీనిని బట్టి స్పష్టమవుతుంది. అవి ఆమ్లాలు, క్షారాలు మరియు లవణాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0068 అయానిక సంయోగ పదార్థాలు: ఒక పునశ్చరణ ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0070 అయానిక సంయోగ పదార్థపు అణువులో రెండు ఘటకాలు ఉంటాయి. అనగా కేటయాన్ (ధన అయాన్/ క్షార స్వభావ ప్రాతిపదిక) మరియు ఆనయాన్ (ఋణ అయాన్/ ఆమ్ల స్వభావ ప్రాతిపదిక). ఈ అయానుల మీద వ్యతిరేక విద్యుదావేశం ఉండటం వలన వాటి మధ్య ఆకర్షణ బలాలు ఉంటాయి. దీనినే అయానిక బంధం అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0071 ఇది మనం కిందటి తరగతిలో చూశాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0072 కేటయాన్ ల మీద ఒక ధనావేశం మరియు ఆనయాన్ మీద ఒక ఋణావేశం వీటి మధ్య గల ఆకర్షణ బలాలు అనగా ఒక అయానిక బంధం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0074 ప్రకృతిలో ఏదైనా పదార్థం యొక్క స్వభావం విద్యుదావేశ స్థితి నుంచి తటస్థీకరణ స్థితికి చేరుతుందని స్థిర విద్యుత్తును అధ్యయనం చేస్తున్నప్పుడు మనం చూశాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0075 ఇలా ఉన్నప్పటికి విద్యుదావేశ దృష్ట్యా సమతుల్యత అనగా తటస్థీకరణం ఈ విధంగా పరమాణువు నుంచి ఆవేశం ఇలా అయాన్‌గా‌ ఎలా తయారవుతుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0076 పరమాణువుల యొక్క ఎలక్ట్రానుల విన్యాసము ద్వారా దీని స్పష్టీకరణ లభిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0077 దాని కొరకు సోడియం మరియు క్లోరిన్ పరమాణువుల నుంచి Na^+ మరియు Cl^- అయాన్లు మరియు దాని ఫలితంగా NaCl లవణం ఎలా తయారవుతుందో పటం 5.1 లో చూపబడింది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0079 సోడియం మరియు క్లోరిన్ పరమాణువులలో బాహ్య కక్ష్య పూర్తిగా అష్టకం కాదు. Na^+ మరియు Cl^- ఈ రెండు అయాన్ల మధ్య బాహ్యకక్ష్యలో పూర్తి అష్టకం (octate) ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0081 పూర్తి అష్టకం గల ఎలక్ట్రాన్లు విన్యాసం స్థిరత్వాన్ని ప్రదర్శిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0082 తర్వాత Na^+ మరియు Cl^- వ్యతిరేక ఆవేశం గల అయానుల మధ్య అయానిక బంధం తయారు కావడం వలన NaCl అధిక స్థిరంగా ఉన్న అయానిక సంయోగ పదార్ధంగా తయారవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0084 అయానిక సంయోగ పదార్థాల అయనీకరణం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0088 క్రింది విధంగా పదార్థాలను మిశ్రితం చేస్తే ఏర్పడే మిశ్రమాలను ఏమంటారు? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0090 1. నీరు మరియు ఉప్పు ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0092 2. నీరు మరియు చక్కెర ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0094 3. నీరు మరియు నూనె ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0096 4. నీరు మరియు కర్ర (చెక్క) పొట్టు ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0098 అయానిక సంయోగ పదార్థము నీటిలో కరిగి దాని జల ద్రావణము ఏర్పడుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0099 ఘనస్థితిలో ఉన్న అయానిక సంయోగ పదార్థంలో వ్యతిరేక ఆవేశాలుగల అయాన్లు ఒకదాని కొకటి దగ్గరగా ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0100 ఏదైనా ఆయానిక సంయోగ పదార్థం నీటిలో కరగడం ప్రారంభమైనపుడు నీటి యొక్క అణువులు సంయోగ పదార్థం యొక్క అయాన్ లోకి ప్రవేశిస్తాయి మరియు వాటిని ఒక దాని నుంచి మరొకటిని వేరుచేస్తాయి. అనగా జల ద్రావణము ఏర్పడినపుడు అయానిక సంయోగ పదార్థం విఘటనం జరుగుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0101 (5.2 పటం చూడండి) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0105 ద్రావణంలో వేరైన ప్రతి అయాన్ ను అన్ని వైపుల నుంచి నీటి అణువులు చుట్టు ముడుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0106 ఈ స్థితిని చూపించుటకు ప్రతి అయాన్ యొక్క సంకేతానికి కుడి వైపు (aq) (aqueous అనగా జల) అని రాస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0108 అర్జీనియస్ ఆమ్లాల మరియు క్షారాల సిద్ధాంతం (Arrhenius Theory of Acids and Bases) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0110 క్రీ.శ. 1887 సంవత్సరంలో స్వీడిష్ శాస్త్రవేత్త అర్జీనియస్ ఆమ్లాల మరియు క్షారాల సిద్ధాంతాన్ని ప్రతిపాదించాడు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0111 ఈ సిద్ధాంతంలో ఆమ్లాలు మరియు క్షారాలను నిర్వచించాడు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0112 అవి క్రింది విధంగా ఉన్నాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0114 ఆమ్లాలు: ఆమ్లాలు అనగా పదార్థాలు నీటిలో కరిగినప్పుడు దాని ద్రావణంలో H^+ (హైడ్రోజన్ అయాన్) ఒకే ఒక కేటయాన్ తయారవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0115 ఉదాహరణ : HCl, H_2SO_4, H_2CO_3. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0119 1. NH_3, Na_2O, CaO సంయోగ పదార్థాల పేర్లు ఏమి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0121 2. పై సంయోగ పదార్థాలు నీటిలో కలిసిపోతే అవి నీటితో సంయోగం చెందుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0122 ఫలితంగా ఏ అయాన్లు తయారవుతా. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0123 దానిని చూసి కింది పట్టికను పూర్తి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0125 3. పై సంయోగ పదార్థాల వర్గీకరణ ఆమ్లాలు, క్షారాలు లవణాలుగా ఏ విధంగా చేస్తారు? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0129 క్షారాలు: క్షారాలు అనగా పదార్థాలు నీటిలో కరిగినప్పుడు దాని ద్రావణంలో OH^- (హైడ్రాక్సైడ్ అయాన్) ఒకే ఒక ఆనయాన్ తయారవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0130 ఉదాహరణ : NaOH, Ca(OH)_2. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0132 అమ్లాలు మరియు క్షారాల వర్గీకరణ (Classification of Acids and Bases) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0134 1. బలమైన మరియు బలహీన ఆమ్లాలు, క్షారాలు మరియు ఆల్కలీలు (Strong and Weak Acids, Bases and Alkali) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0136 జల ద్రావణంలో ఆమ్లాలు మరియు క్షారాల విఘటనం ఎంత పరిమాణంలో జరుగునో దానిని అనుసరించి వాటిని బలమైనవి మరియు బలహీనమైనవి అను రెండు రకాలుగా వర్గీకరణ చేస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0138 బలమైన ఆమ్లం (Strong Acid): బలమైన ఆమ్లం నీటిలో కరిగినప్పుడు దాని విఘటనం దాదాపు పూర్తి అవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0139 దాని జల ద్రావణంలో H^+ మరియు సంబంధిత ఆమ్లము యొక్క ఆమ్ల స్వభావ ప్రాతిపదిక అయాన్ ముఖ్యంగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0141 ఉదాహరణ : HCl, HBr, HNO_3, H_2SO_4. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0143 బలహీన ఆమ్లం (Weak Acid): బలహీన ఆమ్లం నీటిలో కరిగినప్పుడు దాని విఘటనం పూర్తిగా కాదు, ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0144 దాని జల ద్రావణంలో కొద్ది పరిమాణంలో H^+ మరియు సంబంధిత ఆమ్లం యొక్క ఆమ్ల స్వభావ ప్రాతిపదికలు, ఈ అయాన్ తో సమానంగా విఘటనం జరుగని ఆమ్లం యొక్క అణువులు అధిక పరిమాణంలో ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0145 ఉదాహరణ : CH_3COOH, CO_2 ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0147 బలమైన క్షారం (Strong Base): బలమైన క్షారం నీటిలో కరిగినప్పుడు దాని విఘటనం దాదాపు పూర్తి అవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0148 దాని జలద్రావణంలో OH మరియు సంబంధిత క్షారము యొక్క క్షారస్వభావ ప్రాతిపదిక అయాన్ లే ముఖ్యంగా ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0149 ఉదాహరణ : NaOH, KOH, Ca(OH)_2, Na_2O. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0151 బలహీన క్షారం (Weak Base): బలహీన క్షారం నీటిలో కరిగినప్పుడు దాని విఘటనం పూర్తిగా కాదు, ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0152 కాని జల ద్రావణంలో కొద్ది పరిమాణంలో OH^- మరియు సంబంధిత క్షార స్వభావ ప్రాతిపదిక అయాన్ లతో సమానంగా విఘటనం చెందని క్షార అణువులు అధిక పరిమాణంలో ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0153 ఉదాహరణ : NH_3. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0155 ఆల్కలీలు (Alkali): క్షారాలు నీటిలో అధిక పరిమాణంలో కరిగితే వాటిని 'ఆల్కలీలు ' అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0156 ఉదాహరణకు: NaOH, KOH, NH_3. వీటిలో NaOH మరియు KOH లు బలమైన క్షారాలు. NH_3, అనేది బలహీన క్షారాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0158 2. క్షారత్వం మరియు ఆమ్లత్వం (Basicity and Acidity) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0160 క్రింది పట్టికను పూర్తి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0162 ఆమ్లం: ఒక అణువు నుంచి లభించే H^+ ల సంఖ్య ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0164 HCl | HNO_3 | H_2SO_4 | H_2CO_3 | H_3BO_3 | ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0166 H_3PO_4 | CH_3COOH ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0168 క్షారం: ఒక అణువు నుంచి లభించే OH^- ల సంఖ్య ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0170 NaOH | KOH | Ca(OH)_2 | Ba(OH)_2| Al(OH)_3 | Fe(OH)_3 | NH_4OH ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0172 ఆమ్లం మరియు క్షారాల యొక్క వర్గీకరణం వరుసగా క్షారత్వం మరియు ఆమ్లత్వం ఆధారంగా కూడా చేస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0176 ఆమ్లాల క్షారత్వం: ఆమ్లాల ఒక అణువు నుంచి విఘటనం చెంది ఎన్ని H^+ అయాన్లు పొందవచ్చునో, ఆ సంఖ్యనే ఆ ఆమ్లాల క్షారత్వం అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0178 క్షారాల ఆమ్లత్వం: క్షారాల ఒక అణువు నుంచి ఘటనం వల్ల ఎన్ని OH^- అయాన్లు పొందవచ్చునో ఆ సంఖ్యనే ఆ క్షారాల ఆమ్లత్వం అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0182 1. పేజీ సంఖ్య. 61 లోని పట్టిక ఆధారంగా ఏక క్షార స్వభావ, ద్వి క్షార స్వభావ మరియు త్రి క్షార స్వభావ ఆమ్లాల ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0184 ఉదాహరణలు ఇవ్వండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0186 2. పేజీ సంఖ్య. 61 లోని పట్టిక ఆధారంగా క్షారాల యొక్క మూడు రకాలు ఏవో? చెబుతూ వాటి ఉదాహరణలు ఇవ్వండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0188 ఆమ్లం మరియు క్షారాల గాఢత (Concentration of Acid and Base) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0190 చేసి చూడండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0192 ఒక నిమ్మకాయను రెండు సమాన భాగాలు చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0193 ఒక్కొక్క భాగం రసాన్ని ఒక్కొక్క గాజు కలశంలో తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0194 ఒక కలశంలో (అ) త్రాగే నీరు 10 మిల్లీలీటర్లు పోయండి. రెండవ దానిలో (ఆ) 20మి.లీ. పోయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0195 రెండు కలశం లోని ద్రావణాలను కలిపి రుచి చూడండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0197 రెండు కలశాల ద్రావణాల రుచిలో తేడా వుందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0198 ఏమిటి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0200 పై కృత్యము లో ద్రావణము యొక్క పుల్లటి రుచి దానిలోని నిమ్మరసం వల్ల వస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0201 రెండు ద్రావణాలలో నిమ్మరసం మొత్తం పరిమాణం సమానంగా ఉంది. అయినప్పటికీ రుచిలో మాత్రం తేడా ఉంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0202 మొదటి కలశం లోని ద్రావణం రెండవ కలశం లోని ద్రావణం కంటె ఎక్కువ పుల్లగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0205 ఒకవేళ రెండు ద్రావణాలలో ద్రావితం యొక్క పరిమాణం సమానంగా ఉన్నప్పటికి ద్రావణి పరిమాణం తక్కువ-ఎక్కువ అవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0206 ద్రావితం యొక్క పరిమాణం తయారైన ద్రావణ పరిమాణం వేర్వేరుగా ఉన్నాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0207 మొదటి కలశంలో ఈ పరిమాణం ఎక్కువగా ఉంటుంది. దానివల్ల ఆ ద్రావణం యొక్క రుచి ఎక్కువ పుల్లగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0208 దీనికి వ్యతిరేకంగా రెండవ కలశంలో నిమ్మరసం యొక్క మొత్తం ద్రావణ పరిమాణం తక్కువగా ఉండుట వలన పులుపు తక్కువగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0210 ఆహారపదార్థం యొక్క రుచి దానిలోని రుచిని ఇచ్చే ఘటక పదార్థం ఏమిటి మరియు దాని పరిమాణం ఎంత ఉందనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0211 అదే విదంగా ద్రావణపు అన్ని ధర్మాలు ద్రావణి మరియు ద్రావితం స్వభావంపై అదేవిధంగా ద్రావణంలోని ద్రావితం పరిమాణం ఎంత ఉంది అనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0212 ద్రావిత రాశి ద్రావణం రాశితో గల ప్రమాణం అనగా ద్రావితం యొక్క ద్రావణంలోని గాఢత అని అర్థం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0213 ద్రావణంలో ద్రావితం యొక్క గాఢత ఎక్కువగా ఉన్నపుడు అది గాఢ ద్రావణమై ఉంటుంది. అలాగే ద్రావితం యొక్క గాఢత తక్కువగా ఉంటే అప్పుడు అది సజల ద్రావణం అవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0215 ద్రావణం యొక్క గాఢతను వ్యక్తం చేయడానికి అనేక ప్రమాణాలను ఉపయోగిస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0216 వీటిలో రెండు ప్రమాణాలను ఎక్కువ సమయాలలో ఉపయోగిస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0217 మొదటి ప్రమాణం అనగా ద్రావణం యొక్క ఒక లీటరు ఘన పరిమాణంలో కరిగిన స్థితిలో ఉన్న ద్రావితం యొక్క గ్రాముల లోని ద్రవ్యరాశి (గ్రాము/ లీటరు). ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0218 రెండవ ప్రమాణం అనగా ద్రావణం యొక్క ఒక లీటర్ ఘన పరిమాణంలో కరిగిన ద్రావితం యొక్క మోల్ లో వ్యక్తం చేసిన పరిమాణం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0219 దీనిని ద్రావణం యొక్క " మోలారిటి (Molarity, M) అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0220 ఏదైనా ద్రావితం యొక్క మోలారిటిని సూచించడానికి దాని అణు సూత్రాన్ని చతురస్ర బ్రాకెట్ లో రాస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0221 ఉదాహరణ : [NaCl] = 1 అనగా ప్రస్తుత ఉప్పు ద్రావణం యొక్క మోలారిటి 1M (1 మోలార్) ఉండునని అర్థం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0225 క్రింది పట్టికలో వివిధ జల ద్రావణాల యొక్క గాఢత ను పూర్తిచేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0227 ద్రావణం యొక్క pH (pH of Solution) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0229 నీటిలో కరిగిన తర్వాత ఆమ్లం మరియు క్షారాలు తక్కువ ఎక్కువ పరిమాణములో విఘటనం చెందుతాయి, మరియు వరుసగా H^+ మరియు OH^- అయాన్లు తయారవుతాయని తెలుసుకొన్నాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0230 అన్ని నైసర్గిక జల ద్రావణాలలో H^+ మరియు OH^- అయాన్లు వివిధ ప్రమాణాలలో ఉంటాయి ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0231 మరియు ఆమాదిరిగా ఆ ద్రావణం యొక్క ధర్మాలు నిర్ణయించబడుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0233 ఉదాహరణకు H^+ మరియు OH^- అయానుల యొక్క పరిమాణాన్ని బట్టి మట్టి అనునది ఆమ్ల, తటస్థ మరియు క్షార స్వభావం అను రకాలుగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0234 రక్తము, కణ ద్రవ్యముల యొక్క ప్రణాళిక బద్ధమైన పని యధా రీతిలో కావడానికి వాటిలోని H^+ మరియు OH^- అయానుల ప్రమాణం నిర్దిష్టంగా ఉండుట అవసరం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0235 సూక్ష్మజీవుల ఉపయోగంతో చేసే కిణ్వనం లేక ఇతర జీవరసాయనిక ప్రక్రియలు అదే విధంగా వివిధ రసాయనిక ప్రక్రియలలో H^+ మరియు OH^- అయాన్ల ప్రమాణము ప్రత్యేక పరిమితిలో ఉంచుట ఆవశ్యమగును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0236 పరిశుద్ధమైన నీరు కూడా అత్యల్ప ప్రమాణంలో విఘటనం చెంది H^+ మరియు OH^- అయానుల సమ ప్రమాణంలో బలహీన ఆమ్లాలు తయారవుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0238 నీటి యొక్క ఈ విఘటనం చెందే ధర్మం వలన ఏదైనా పదార్థం యొక్క జల ద్రావణంలో H^+ మరియు మిల్క్ ఆఫ్ మెగ్నీషియా OH^- అను రెండు అయాన్లు ఉంటాయి. కాని వాటి గాఢతలు వేర్వేరుగా ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0242 నీటి విఘటనం వల్ల తయారయ్యే H^+ అయానుల గాఢత 25 ° C ఉష్ణోగ్రత వద్ద 1x10^{-7} మోల్/ లీటర్ అంత ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0243 ఇదే ఉష్ణోగ్రత వద్ద 1M HCl ద్రావణంలో H^+ అయానుల గాఢత 1 x 10^0 మోల్/ లీటర్ ఉంటుంది. అయితే 1 M NaOH ద్రావణంలో H^+ అయానుల గాఢత 1 x 10{-14} మోల్/ లీటర్ అంత ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0244 దీనిని బట్టి సర్వ సాధారణ జల ద్రావణాలలో H^+ అయాన్ల గాఢత వ్యాప్తి ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0245 రసాయనిక మరియు జీవరసాయనిక చర్యలలో అధికంగా ఉపయోగపడే, 10^0 10{-14} మోల్/ లీటర్ ఇలా చాలా పెద్దగా ఉండునని తెలుస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0246 రసాయనిక మరియు జీవరసాయనిక చర్యలలో అధికంగా ఉపయోగపడే, H^+ అయాన్ల గాఢతను ఒక అనుకూల మైనటువంటి కొత్త కొలమానాన్ని డానిష్ శాస్త్రవేత్త సోరెన్సన్ అనునతడు 1909 లో ప్రారంభించారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0247 ఈ కొలమానాన్ని pH మాపన శ్రేణి (pH Scale : Power of Hydrogen) అంటారు. ఈ మాపణ శ్రేణి నుంచి 14 pH ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0248 ఈ మాపణ శ్రేణి ప్రకారం నీటి యొక్క pH 7 ఉంటుంది. అనగా శుద్ధమైన నీటిలో '[H^+]= 1x 10^{-7} మోల్/ లీటర్' ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0249 pH 7 తటస్థీకరణ ద్రావణాన్ని చూపిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0250 ఇది మాపణ శ్రేణి మధ్య బిందువు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0251 ఆమ్ల స్వభావ జల ద్రావణం యొక్క pH 7 కంటే తక్కువ, క్షార స్వభావ జల ద్రావణం యొక్క pH 7 కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0253 వెనుక పుటలోని పట్టికలో కొన్ని సాధారణ ద్రావణాల pH చూపించడమైనది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0255 ద్రావణం యొక్క pH ను నిర్థారించడానికి సార్వత్రిక సూచికలను వాడుతారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0257 సార్వత్రిక సూచికలు (Universal Indicators) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0261 కింద ఇవ్వబడిన నైసర్గిక మరియు కృత్రిమ సూచికల యొక్క ఆమ్ల మరియు క్షార స్వభావ ద్రావణాలలో ఏ రంగు ఉంటుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0263 లిట్మస్, పసుపు, ఊదా, మిథిల్ ఆరెంజ్, ఫినాఫ్తలీన్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0265 కొన్ని నైసర్గిక అలాగే కృత్రిమ రంగు పదార్థాలు ఆమ్ల స్వభావ మరియు క్షార స్వభావ ద్రావణంలో రెండు భిన్న రంగులను ప్రదర్శిస్తాయని మనం క్రిందటి తరగతిలో చూసినాము. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0266 ఇటువంటి రంగు పదార్థాలను ఆమ్ల క్షారస్వభావ సూచికలుగా ఉపయోగిస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0267 pH కొలత పద్ధతిలో ఆమ్ల-క్షార తీవ్రతను బట్టి వాటి ద్రావణాల యొక్క pH 0 నుంచి 14 వరకు మారుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0268 pH లో మార్పులను సూచించడానికి సార్వత్రిక సూచికలు వాడుతారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0269 వేర్వేరు pH లకు సార్వత్రిక సూచికలు వేర్వేరు రంగులను ప్రదర్శిస్తాయి ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0271 అనేక కృత్రిమ సూచికలను ప్రత్యేక పరిమాణములో మిశ్రితము చేసి సార్వత్రిక సూచికలను తయారు చేస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0272 సార్వత్రిక సూచికల ద్రావణం లేక దాని నుంచి తయారైన pH కాగితాన్ని ఉపయోగించి ఇచ్చిన ద్రావణము యొక్క pH ను నిర్ధారించవచ్చును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0273 pH ను కొలచుటకు pH మాపకం (pH meter) అనే విద్యుత్తు సాధనమును ఉపయోగించడమే అన్నిటికంటే కచ్చితమైన పద్ధతి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0274 ఈ పద్ధతిలో ద్రావణములో విద్యుత్ అగ్రాన్ని (ఎలక్ట్రోడ్లు) ముంచి pH ను కొలుస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0280 ఆమ్లం మరియు క్షారాల చర్య ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0282 1. తటస్థీకరణం (Neutralization) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0284 కృత్యము: ఒక కలశంలో 10 మిల్లీ లీటర్ల సజల HCL ను తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0285 ద్రావణపు ఒక బిందువు pH కాగితం పట్టీ పై గాజు కడ్డి సహాయంతో వేయాలి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0286 వచ్చిన రంగును బట్టి ద్రావణం యొక్క pH ను నమోదు చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0287 డ్రాపర్ సహాయంతో కొన్ని సజల NaOH ద్రావణపు బిందువులు కలశంలో వేసి గాజు కడ్డితో కలపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0288 pH కాగితం యొక్క రెండవ ముక్కపై ఈ ద్రావణం యొక్క బిందువును వేసి pH నమోదు చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0289 ఈ పద్ధతిలో బిందువులుగా సజల NaOH వేస్తు వుండండి మరియు pH నమోదు చేస్తూ ఉండండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0291 పట్టీ మీద ఆకుపచ్చ రంగు కనిపించినప్పుడు, ద్రావణం యొక్క pH 7 అని అర్థం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0292 అప్పుడు NaOH కలపడాన్ని ఆపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0294 తటస్థీకరణ చర్య: HCI యొక్క ద్రావణంలో NaOH ద్రావణాన్ని బిందువులుగా కలిపిన తర్వాత pH ఎందుకు పెరుగుతుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0295 దీనికి కారణం విఘటన క్రియలో ఉంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0296 HCI మరియు NaOH లు రెండు వాటి జల ద్రావణంలో విఘటనం చెందుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0297 HCI ద్రావణంలో NaOH ద్రావణాన్ని కలుపుట అనగా ఎక్కువ గాఢత లోని H^+ అయాన్ ఎక్కువ గాఢత లోని OH^- ఆయాన్ లో కలిపినట్లు అవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0298 కాని నీటి యొక్క H^+ మరియు OH^- అయాన్ ల మధ్య విఘటనం చాలా తక్కువ పరిమాణంలో అవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0299 దానివల్ల కలిసిన ఎక్కువ H^+ అయాన్లు ఎక్కువ H^+ అయాన్ లతో సంయోగం చెంది నీటి అణువులు తయారవుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0300 ఆ అణువుల ద్రావితం నీటిలో కలిసిపోతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0301 ఈ మార్పును క్రింది అయానిక సమీకరణంతో చూపించవచ్చును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0303 పై సమీకరణాన్ని బట్టి Na^+ మరియు Cl^- అయాన్లు రెండు వైపుల ఉన్నవని తెలుస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0304 దానివల్ల సరియైన అయానిక చర్య కింది విధంగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0306 NaOH ద్రావణాన్ని బిందువులు బిందువులుగా HCl ద్రావణంలో కలుపుతున్న కొద్ది OH^- అయానుల సంయోగం పొందగానే H^+ అయాన్ల గాఢత తక్కువవుతుంది మరియు దానివల్ల pH పెరుగుతూ పోతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0308 ఎప్పుడైతే HCI లో తగినంత NaOH కలిసినప్పుడు ఉత్పన్నమయ్యే జల ద్రావణంలో కేవలం Na^+ మరియు Cl^- అయాన్లు అనగా NaCI లవణం మరియు ద్రావణి నీరు ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0309 H^+ మరియు OH^- అయాన్ల ఏకైక వనరు అనగా నీటి యొక్క విఘటనం ఉండును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0310 అందువల్ల, ఈ చర్యను తటస్థీకరణ చర్య అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0311 తటస్థీకరణ చర్యను క్రింది విధంగా సాధారణ సమీకరణం ద్వారా కూడ చూపించవచ్చును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0313 HCl + NaOH → NaCl + H_2O ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0315 తటస్థీకరణ చర్య యొక్క క్రింది పట్టిక పూర్తిచేయండి. దానిలోని ఆమ్ల, క్షార మరియు లవణాల పేర్లు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0319 ఇవి ఎల్లప్పుడు గుర్తుంచుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0321 తటస్థీకరణ చర్యలో ఆమ్లము మరియు క్షారాలలో చర్య జరిగి లవణము మరియు నీరు తయారగును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0325 తటస్థీకరణ చర్య సందర్భంగా ఆమ్లం మరియు క్షారములను ఎలా నిర్వచించవచ్చును? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0327 2. లోహాలతో ఆమ్లాల చర్య ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0329 లోహాలతో జరిగే ఆమ్లాల చర్య అనేది ఆమ్లం యొక్క తీవ్రత, గాఢత అలాగే ఉష్ణోగ్రత మరియు లోహం యొక్క చర్యాశీలతను బట్టి రబ్బరు బిరడా నిర్ణయించబడుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0330 బలమైన ఆమ్లాల సజల ద్రావణం యొక్క చర్య మధ్య రకపు చర్యాశీల లోహాలతో సామాన్య ఉష్ణోగ్రతలో చేయుట సులభం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0334 కృత్యం: ఒక పెద్ద పరీక్షనాళికను తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0335 వాయు వాహక నాళాన్ని అమర్చుటకు వీలుగా రబ్బరు బిరడాను ఎన్నుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0336 మెగ్నీషియం తీగె యొక్క కొన్ని ముక్కలను పరీక్ష నాళికలోకి తీసుకొని దానిలోకి సజల HCL పోయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0337 మండుతున్న క్యాండిల్ ను వాయు వాహక నాళం యొక్క కొనకు పెట్టి పరిశీలించండి, ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0338 మీకు ఏమి కనిపించును? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0340 మెగ్నీషియం లోహంతో బలమైన ఆమ్లపు సజల ద్రావణం చర్య: పై కృత్యాన్ని బట్టి మెగ్నీషియం లోహం సజుల హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లంతో చర్య జరిగి హైడ్రోజన్ దహనశీల వాయువు తయారగును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0341 ఇది జరుగుచున్నపుడు ఆమ్లంలోని ‌హైడ్రోజన్‌ను చర్యాశీల మెగ్నీషియం లోహం స్థానభ్రంశం చేస్తుంది. హైడ్రోజన్ వాయువు విడుదలవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0342 అప్పుడే లోహం యొక్క రూపాంతరం క్షార స్వభావ ప్రాతిపదికగా మారి ఆమ్లం లోని ఆమ్ల స్వభావ ప్రాతిపదికతో సంయోగం చెంది లవణం తయారవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0344 క్రింది అసంపూర్ణ చర్యను పూర్తి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0346 3. లోహాల ఆక్సెడ్ లతో ఆమ్లాల చర్య ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0350 ఒక పరీక్ష నాళికలో కొంచెం నీరు తీసుకొని దానిలోకి రెడ్ ఆక్సైడ్ (ఇనుప వస్తువులకు రంగు వేసేముందు వాడే ప్రైమర్) వేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0351 ఇప్పుడు దానిలోకి కొంచెం సజల HCl పోసి కలిపి చూడండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0353 1. రెడ్ ఆక్సైడ్ నీటిలో కరుగుతుందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0355 2. సజల HCl పోసిన తర్వాత రెడ్ ఆక్సైడ్ యొక్క కణాలలో ఏ మార్పు జరుగుతుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0359 రెడ్ ఆక్సైడ్ యొక్క రసాయనిక ఫార్ములా Fe_2O_3 ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0360 నీటిలో కరుగని రెడ్ ఆక్సైడ్ HCl తో చర్య జరిపి నీటిలో కరిగే FeCl_3 లవణం తయారు కాగానే నీటికి పసుపు రంగు వస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0361 ఈ రసాయనిక మార్పు కొరకు క్రింది రసాయనిక సమీకరణాన్ని రాయవచ్చును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0363 క్రింది చర్యలను పూర్తి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0365 లోహ ఆక్సైడ్ + సజల ఆమ్లం → లవణం + నీరు ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0367 CaO (s) + 2 HCl (aq) → .... + .... ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0369 MgO (s) + ..... → MgCl_2 (aq) + H_2O (l) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0371 ZnO (s) + 2 HCl (aq) → .... + .... ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0373 Al_2O3 (s) + 6 HF (l) → .... + .... ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0375 1. తటస్థీకరణ చర్య విషయంలో లోహపు ఆక్సైడ్ లు ఏ రకపు సంయోగ పదార్థాలుగా నిర్ణయించబడుతాయి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0377 2. లోహాల ఆక్సైడ్లు క్షార స్వభావాన్ని కల్గియుండును. ఈ వాక్యాన్ని స్పష్టీకరింపుము? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0379 4. అలోహాల ఆక్సైడ్ లతో క్షారాల చర్య ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0383 అలోహాల ఆక్సైడ్ లతో క్షారాల చర్య జరిగి లవణాలు మరియు నీరు వంటి సంయోగ పదార్థాలు ఏర్పడుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0384 అందువల్ల అలోహాల ఆక్సైడ్ లు ఆమ్ల స్వభావాన్ని కలిగి ఉంటాయని అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0385 అప్పుడప్పుడు అలోహాల ఆక్సైడ్ లు ఆమ్లాల యొక్క ఉదాహరణలు అని కూడా అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0387 క్రింది చర్యలను పూర్తి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0389 అలోహాల ఆక్సైడ్ లు + క్షారాలు → లవణము + నీరు ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0391 CO_2 (g) + 2 NaOH (aq) → Na_2CO_3 (aq) + H_2O (l) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0393 .... + 2 KOH (aq) → K2CO3 (aq)+ H_2O (l) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0395 SO_3 (g) + .... → Na_2SO_4(aq)+ H_2O (l) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0397 జింక్ ఆక్సైడ్ సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ తో చర్య జరిగి సోడియం జింకేట్ (Na_2ZnO_2) మరియు నీరు తయారగును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0398 అలాగే అల్యూమినియం ఆక్సైడ్ సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ తో చర్య జరిగి సోడియం అల్యూమినేట్ (NaAlO_2) మరియు నీరు తయారగును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0402 1. ఈ రెండు చర్యల రసాయనిక సమీకరణాలను రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0404 2. ఈ చర్యలలో తయారైన Al_2O_3 మరియు ZnO లను ఆమ్ల స్వభావ ఆక్సైడ్ లు అని అనవచ్చునా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0406 3. ఉభయ స్వభావ ఆక్సైడ్ లను నిర్వచించి, రెండు ఉదాహరణలు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0408 5. లోహాల కార్బోనేట్ మరియు బైకార్బోనేట్ తో ఆమ్లాల చర్య ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0412 కృత్యం: ఒక పరీక్షనాళికలో తినే సోడాను తీసుకొనుము. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0413 దానిలోకి నిమ్మరసం పోసి వెంటనే పరీక్ష నాళికకు రబ్బరు బిరడా లో అమర్చిన వంకర గాజు నాళాన్ని అమర్చి దాని రెండవ కొనను రెండవ పరీక్ష నాళికలో తీసుకున్న సున్నపు తేటలోకి ముంచండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0414 రెండు పరీక్ష నాళికలను పరిశీలించి నమోదు చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0415 ఇదే కృత్యాన్ని ఉతికే సోడా, వినెగార్, సజల HCl లను యోగ్య పద్ధతిలో ఉపయోగించి మరల చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0416 ఏమి కనిపిస్తుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0420 ఈ కృత్యంలో బుసబుసమని ఏర్పడే వాయువు సున్నపు తేటతో చర్యజరిపి దానిని పాలవలె మార్చును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0421 ఇది కార్బన్ డై ఆక్సైడ్ వాయువు యొక్క రసాయనిక పరీక్ష, అనగా సున్నపు తేటను పాల వలె మార్చును. బుసబుసమని వచ్చే వాయువు కార్బన్ డై ఆక్సైడ్ వాయువుని దీనిని బట్టి మీకు అర్థమై ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0422 లోహాల యొక్క కార్బోనేట్ మరియు బై కార్బోనేట్ లవణాలతో ఆమ్లాలు చర్య జరిపినపుడు ఈ వాయువు తయారవుతుంది మరియు సున్నపు నీరు Ca (OH)_2, లో దీని చర్య జరిగి CaCO_3, తయారవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0423 దీని ద్వారా ఈ వాయువు CO_2, అని అర్థం చేసుకోవచ్చు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0425 Ca(OH)_2 (aq) + CO_2 (g) → CaCO_3 (s) + H_2O (l) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0427 క్రింది పట్టికలోని చర్యలను పూర్తి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0429 లవణాలు (Salts) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0431 లవణాల రకాలు: ఆమ్ల స్వభావ క్షారస్వభావ, మరియు తటస్థ లవణాలు ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0435 కృత్యం: సోడియం క్లోరైడ్, అమోనియం క్లోరైడ్ మరియు సోడియం కార్బొనేట్ లవణాల నుంచి వాటి 10 మిల్లీలీటర్ల జల ద్రావణాన్ని తయారుచేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0436 సూచిక పలక సహాయంతో మూడు ద్రావణాల యొక్క pH ను కొలవండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0437 మూడింటి pH సమానంగా కనిపించునా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0438 pH విలువలను బట్టి లవణాలను వర్గీకరణ చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0440 ఆమ్లం మరియు క్షారాల చర్య వలన లవణాలు ఏర్పడునని మనం చూశాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0441 ఈ చర్యను 'తటస్థీకరణ చర్య' అంటారు. ఉత్పన్నమైన లవణాలు ఎప్పటికి తటస్థంగా ఉండవు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0442 బలమైన ఆమ్లం మరియు బలమైన క్షారాల తటస్థీకరణం వల్ల తటస్థ లవణాలు ఏర్పడుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0443 ఈ లవణాల జలద్రావణం యొక్క pH 7 ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0444 బలమైన ఆమ్లం మరియు బలహీన క్షారాల తటస్థీకరణం వల్ల ఆమ్ల స్వభావ లవణాలు ఏర్పడుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0445 ఆమ్ల లవణాల జలద్రావణం యొక్క pH 7 కంటే తక్కువగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0446 దీనికి వ్యతిరేకంగా బలహీన ఆమ్లం మరియు బలమైన క్షారాల యొక్క తటస్థీకరణం వల్ల క్షార స్వభావ లవణాలు ఏర్పడుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0447 ఇటువంటి లవణాల జల ద్రావణం యొక్క pH 7 కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0451 కింది లవణాలను ఆమ్ల స్వభావ, క్షార స్వభావ మరియు తటస్థ లవణాలుగా వర్గీకరణ చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0452 సోడియం సల్ఫేట్, పొటాషియం క్లోరైడ్, అమోనియం నైట్రేట్, సోడియం కార్బోనేట్, సోడియం అసిటేట్, సోడియం క్లోరైడ్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0456 స్ఫటిక జలం (Water of Crystallization) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0458 కృత్యం: రెండు పరీక్ష నాళికలలో మైలుతుత్తం (కాపర్ సల్ఫేట్) యొక్క కొన్ని స్ఫటికాలను తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0459 ఒక పరీక్ష నాళికలోకి నీరు పోసి కలపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0460 తయారైన ద్రావణం యొక్క రంగు ఎలా ఉంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0461 రెండవ పరీక్ష నాళికను బర్నర్ పై నెమ్మదిగా వేడిచేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0464 కాపర్ సల్ఫేట్ రంగులో ఏదైనా మార్పు కనిపిస్తుందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0465 పరీక్ష నాళిక పై భాగంలో ఏమి కనిపిస్తుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0466 ఇప్పుడు రెండవ పరీక్ష నాళికను చల్లార్చిన తర్వాత దానిలోకి కొంచెం నీరు పోసి కలపండి. తయారైన ద్రావణం యొక్క రంగు ఎలా ఉంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0467 పరిశీలన తర్వాత ఏ అనుమితి తెలుపవచ్చును? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0469 వేడి చేయడం వలన కాపర్ సల్ఫేట్ స్ఫటికాల నిర్మాణం విరిగి రంగు లేని చూర్ణం ఏర్పడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0470 నీరు బయటికి వచ్చినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0471 ఇది జరుగుచుండగా ఈ నీరు కాపర్ సల్ఫేట్ స్ఫటికాల నిర్మాణంలో ఒక భాగంగా ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0472 దీనిని ' స్ఫటిక జలం' అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0473 తెల్లని పొడిలో నీరు పోసిన తర్వాత మొదటి పరీక్ష నాళికలోని ద్రావణం రంగు వలనే ద్రావణము ఏర్పడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0474 దీనిని బట్టి, వేడి చేసిన తర్వాత కాపర్ సల్ఫేట్ స్ఫటికాలలో ఎలాంటి రసాయనిక మార్పు జరుగలేదని తెలుస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0476 కాపర్ సల్ఫేట్ వేడి చేసిన తర్వాత నీరు బయటికి వచ్చుట, స్ఫటిక నిర్మాణం విరుగుట, నీలి రంగు పోవుట ఇవన్నియు భౌతిక మార్పులే. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0478 పై కృత్యాన్ని ఫెర్రస్ సల్ఫేట్, సోడియం కార్బొనేట్ స్పటికాలతో కూడా చేసి చూడండి. వాటి కొరకు పై విధంగా రసాయనిక సమీకరణం రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0479 అందులో H_2O కొరకు ' x' గుణకాన్ని తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0483 పరికరాలు: బాష్పీభవన పాత్ర, బన్సెన్ బర్నర్, త్రిపాది, తీగవల మొదలగునవి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0485 రసాయనాలు : పటిక ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0487 కృత్యం: బాష్పీ భవన పాత్రలో పటిక ముక్క వేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0488 అ పాత్రను త్రిపాది పై గల తీగలపై పెట్టండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0489 బాష్పీ భవన పాత్రను బున్సెన్ బర్నర్‌తో ఉష్ణాన్ని ఇవ్వండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0490 పరిశీలించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0492 బాష్పీభవన పాత్రలో ఏం కనిపించింది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0493 కాల్చిన (ఉబ్బిన) పటిక అనగా ఏమి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0498 వాటి స్ఫటిక నిర్మాణం అయాన్ ప్రత్యేక కూర్పు నుండి తయారవుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0499 కొన్ని సంయోగ పదార్థాల స్ఫటికాలలో నీటి అణువులు ఈ కూర్పులో ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0500 దీనినే స్ఫటిక జలం అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0501 స్ఫటిక జలం సంయోగ పదార్థాల రసాయనిక ఫార్ములా ప్రత్యేక పరిమాణంలో ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0502 మరియు వాటి రసాయనిక ఫార్ములాలను క్రింది విధంగా చూపించవచ్చును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0504 1. స్ఫటిక రూప కాపర్ సల్ఫేట్- CuSO_4.5H_2O ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0506 2. స్ఫటిక రూప ఫెర్రస్ సల్ఫేట్ (గ్రీన్ఏ ట్రియల్)-FeSO_4.7H_2O ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0508 3. స్ఫటిక రూప సోడా-Na_2CO_3.10H_2O ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0510 4. పటిక-K_2SO_4.Al_2(SO_4)_3.24 H_2O ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0512 1. స్ఫటిక పదార్థాలలో స్ఫటిక జలం ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0514 2. స్ఫటిక జలములోని నీటి అణువులు స్ఫటికాల యొక్క అంతర్గత కూర్పులో ఒక భాగంగా ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0516 3. వేడి చేసినను లేక కొంత సమయం అలాగే ఉంచినను స్ఫటిక జలం బయటికి వచ్చును మరియు ఆభాగం యొక్క స్ఫటిక రూపం నష్టపోవును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0520 అయానిక సంయోగపదార్థాలు మరియు విద్యుద్వాహకత ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0524 కృత్యం: 50 మిల్లీ లీటర్ల నీటిలో 1 గ్రాము సోడియం క్లోరైడ్ కలిపి ద్రావణం తయారు చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0525 రెండు విద్యుత్తు తీగెలను తీసుకొని 6 వోల్టుల బ్యాటరీ యొక్క ధనాత్మక కొనకు కలుపండి). రెండవ బల్బ్ తీగ బ్యాటరీ యొక్క ఋణాత్మక కొనకు కలిపేటప్పుడు మధ్యలో ఒక బల్బ్ పెట్టడానికి ఒక ప్లగ్ మరియు స్విచ్ అమర్చండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0526 రెండు తీగెల కొనలలో 3 సెంటి మీటర్ల వరకు నిరోధక ఆచ్ఛాదమును తొలగించండి. పై ద్రావణాన్ని 100 మిల్లీ లీటర్ల బీకరులో తీసుకొని రెండు తీగల యొక్క ఆచ్ఛాదము (పొర) తీసిన కొనల ఆధారం సహాయంతో ద్రావణంలో నిలువుగా ముంచండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0527 స్విచ్ ను వేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0528 బల్బ్ వెలిగిందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0529 నమోదు చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0530 ఇదే కృత్యాన్ని 1 గ్రాము కాపర్ సల్ఫేట్, 1 గ్రాము గ్లూకోజ్, 1 గ్రాము యూరియా, 5 మిల్లీ లీటర్ల సజల H_2SO_4 మరియు 5 మిల్లీ లీటర్ల సజల NaOH ప్రతి 50 మిల్లీ లీటర్ల నీటిలో కలుపగా తయరైన ద్రావణమును ఉపయోగించి చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0531 అన్ని పరిశీలనలను ఒక పట్టికలో నమోదు చెయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0533 (ప్రతిసారి ద్రావణం మార్చు నప్పుడు బీకరు మరియు తీగెల కొన భాగాలు నీటితో కడుగుట మరచి పోకండి) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0537 1. బీకరులో ఏయే ద్రావణాలు ఉన్నప్పుడు బల్బ్ వెలిగింది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0539 2. ఏయే ద్రావణాలు విద్యుద్వాహకాలు? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0541 విద్యుత్తు బల్బు ద్వారా విద్యుత్తు ప్రవాహం జరిగినపుడు బల్బ్ వెలుగుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0542 విద్యుత్తు వలయం పూర్తి అయినపుడే ఇది జరుగుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0543 పై కృత్యములో NaCl, CuSO_4, H_2SO_4 మరియు NaOH ల జల ద్రావణాలను ఉపయోగించినట్లయితే విద్యుత్తు వలయం పూర్తయినట్లు కనిపిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0544 అంటే ఈ ద్రావణాలు విద్యుద్వాహకాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0546 విద్యుత్తు తీగెల నుంచి విద్యుత్తును తీసుకుపోయే పనిని ఎలక్ట్రాన్లు చేస్తాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0547 ద్రావణం లేక ద్రవం నుంచి విద్యుత్తును తీసుకుపోయే పనిని అయాన్లు చేస్తాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0548 బ్యాటరీ యొక్క ఋణ కొన నుంచి ఎలక్ట్రాన్లు బయటికి వచ్చుట వలన విద్యుత్తు వలయం పూర్తి అయ్యి బ్యాటరీ యొక్క ధన కోన నుంచి బ్యాటరీ లోకి పోవును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0549 వలయంలో ద్రవం/ ద్రావణం ఉన్నపుడు దానిలో రెండు కడ్డీలను ముంచుతారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0550 వాటిని ఎలక్ట్రోడులు (విద్యుదగాలు) అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0551 ఎలక్ట్రోడులు సాధారణంగా విద్యుద్వాహక ఘన పదార్థాలతో తయారు చేస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0552 బ్యాటరీ యొక్క ఋణ కొనకు వాహక తీగతో కలిపే ఎలక్ట్రోడ్ అనగా ఋణాగ్రం (Cathode) మరియు బ్యాటరీ యొక్క ధన కొనకు కలిపిన ఎలక్ట్రోడ్ ను ధనాగ్రం (Anode) అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0554 కొన్ని ద్రవాలలో ద్రావణాలలో ఎలక్ట్రోడ్‌లను ముంచినప్పుడు విద్యుత్తు వలయం ఎందుకు పూర్తవుతుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0555 ఇది తెలుసుకోవడానికి పై కృత్యములో ఏ ద్రావణంలో విద్యుత్తు వాహకత కనిపించిందో దాని వైపు అధిక దృష్టితో చూద్దాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0557 అయానుల విఘటనం మరియు విద్యుద్వాహకత (Dissociation of lons and Electrical Conductivity) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0559 పై కృత్యములో కనిపించిన NaCl, CuSO_4, H_2SO_4 మరియు NaOH ల యొక్క సంయోగ పదార్థాల జల ద్రావణాలు విద్యుద్వాహకాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0560 వీటిలో NaCI మరియు CuSO_4 ను లు లవణాలు, H_2SO_4 బలమైన ఆమ్లం మరియు NaOH బలమైన క్షారము. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0561 లవణాలు, బలమైన ఆమ్లాలు, బలమైన క్షారాల యొక్క జల ద్రావణాలలో దాదాపుగా పూర్తిగా విఘటనం చెందుతాయని మనం చూశాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0562 దాని వల్ల ఈ మూడు జల ద్రావణాలలో అధిక పరిమాణంలో ధన అయాన్లు మరియు ఋణ అయాన్లు ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0566 ద్రవ స్థితి యొక్క ప్రత్యేకత ఏంటంటే కణాలకు ఉన్న కదలిక (Mobility). ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0567 ఈ కదలికల వల్ల ద్రావణంలోని ధన అయానులు క్యాథోడ్ వైపు ఆకర్షించ బడుతాయి మరియు క్యాథోడ్ దిశకు ప్రయాణిస్తాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0568 దీనికి వ్యతిరేకంగా ఋణ అయానులు ఆనోడ్ దిశకు ప్రయాణిస్తాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0569 ద్రావణంలోని అయాన్లు సంబంధిత ఎలక్ట్రోడ్ల దిశవైపు ప్రయాణం అనగా ద్రావణం ద్వారా జరిగే విద్యుత్ ప్రవాహం అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0570 ఇది మీ దృష్టికి వస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0571 ద్రవం/ ద్రావణంలో అయానులు అధిక పరిమాణంలో విఘటనం కావడం వలన వాటికి విద్యుద్వాహకత ప్రాప్తించు అని దీనిని బట్టి మీ దృష్టికి వస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0573 విద్యుద్విశ్లేషణ (Electrolysis) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0577 కృత్యం: 50 మిల్లీ లీటర్ల నీటిలో 1 గ్రాము కాపర్ సల్ఫేట్ (CuSO_4) ద్రావణాన్ని ఒక 100 మిల్లీ లీటర్ల బీకరులో తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0578 ఒక మందమైన రాగి రేకును ఆనోడ్‌గా తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0579 కర్బన కడ్డిని క్యాథోడ్‌గా తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0580 పటంలో చూపిన మాదిరిగా ఏర్పాటు చేసి విద్యుత్తు ప్రవాహాన్ని కొంత సమయం వరకు పంపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0581 ఏమైనా మార్పు జరిగినట్లు కనిపిస్తుందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0583 పై కృత్యంలో కొంచెం సేపు విద్యుత్తుని పంపించిన తర్వాత క్యాథోడ్ ద్రావణంలో మునిగిన భాగానికి రాగి యొక్క పూత పారినది కనిపిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0584 ఇది ఎలా జరిగింది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0585 విద్యుత్తు ప్రవాహం ప్రారంభమవగానే ద్రావణంలోని Cu^{2+} ధన అయానులు ద్రావణం క్యాథోడ్ వైపు ఆకర్షించబడుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0586 క్యాథోడ్ నుండి బయట పడిన ఎలక్ట్రానులతో Cu^{2+} అయాన్లు సంయోగం చెంది Cu లోహం తయారై దాని పొర క్యాథోడ్‌పై ఏర్పడుట కనిపిస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0588 ద్రావణంలోని Cu^{2+} అయాన్ లను ఈ విధంగా ఉపయోగించినప్పటికి ద్రావణం రంగు అలాగే ఉన్నది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0589 కారణం విద్యుత్తు ప్రవాహం ప్రవహిస్తున్నప్పుడు ఆనోడ్‌లోని రాగి పరమాణువుల నుంచి ఎలక్ట్రాన్‌లను తీసి వాటిని విద్యుత్తు తీగల ద్వారా పంపించబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0590 అందువల్ల తయారైన Cu^{2+} అయాన్ లు ద్రావణంలోకి దిగినవి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0591 ఈ విధంగా ప్రవహించే విద్యుత్తు ప్రవాహం కారణంగా ద్రావణంలోని ద్రావితం (solute) యొక్క విశ్లేషణ జరుగుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0592 దీనినే 'విద్యుద్విశ్లేషణ' (Electrolysis) అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0593 విద్యుద్విశ్లేషణలో రెండు భాగాలు ఉంటాయి. అనగా ఆనోడ్ మరియు క్యాథోడ్ చర్యలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0595 పై కృత్యాలలో జరిగిన విద్యుద్విశ్లేషణలోని రెండు భాగాలు క్రింది విధంగా సూచించును. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0601 1. విద్యుద్విశ్లేషణ జరగడానికి ద్రవంలో ద్రావణంలో ఆధిక పరిమాణంలో విఘటనం చెందిన అయాన్లు ఉండుట అత్యవసరం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0602 అందువల్ల ఏ పదార్ధపు ద్రావణంలో, ద్రవస్థితిలోనైతే అధిక పరిమాణంలో విఘటనం జరుగునో ఆ పదార్థాన్ని బలమైన విద్యుద్విశ్లేష్య పదార్థం (Electrolyte) అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0603 లవణాలు, బలమైన ఆమ్లాలు మరియు బలమైన క్షారాలు అనునవి బలమైన విద్యుద్విశ్లేష్య పదార్థాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0604 వీటి ద్రావణాలలో అధిక విద్యుద్వాహకత ఉంటుంది. అనగా బలమైన విద్యుద్విశ్లేష్య పదార్థాలు ద్రవ రూపంలో మరియు ద్రావణ స్థితిలో ఉత్తమ విద్యుత్ వాహకాలవుతాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0605 బలహీన ఆమ్లాలు, బలహీన క్షారాలు, బలహీనమైన విద్యుద్విశ్లేషణ పదార్థాలు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0607 2. విద్యుద్విశ్లేషణ జరగడానికి పాత్రలో విద్యుద్విశ్లేష్యపదార్థాలను (ద్రవ రూప ద్రావణం) తీసుకొని దానిలో ఎలక్ట్రోడులు ముంచిన తర్వాత ఏ నిర్మాణం తయారగునో దానిని ' విద్యుద్విశ్లేష్య ఘటం' అంటారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0611 1. గత కృత్యంలో విద్యుద్విశ్లేషణలోని ఘటాలలో చాలా సమయం వరకు విద్యుత్తును పంపించినచో ధనాగ్రం (క్యాథోడ్) వద్ద ఏ మార్పులు కనిపించును? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0613 2. నీరు విద్యుత్ వాహకంగా ఉందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0615 సంకేత స్థలం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0617 www.chemicalformula.org ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0619 శుద్ధమైన నీటిలో విద్యుదగ్రాలు (ఎలక్ట్రోడులను) ముంచి స్విచ్ ఆన్ చేస్తే కూడా విద్యుత్తు ప్రవాహం జరుగదు. అనగా శుద్ధమైన నీరు అధమ విద్యుద్వాహకమని తెలుస్తుంది (విద్యుద్వాహకం కాదు). ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0620 దీనికి కారణాన్ని మనం ముందే తెలుసుకున్నాం. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0621 నీటి అయనీకరణం చాలా తక్కువ పరిమాణంలో జరుగుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0622 అయనీకరణం వలన తయారయ్యే H^+ మరియు OH^- అయానుల గాఢత ప్రతిది 1x10^{-7} mol/L లు ఉంటుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0623 కేవలం నీటిలో కొద్ది పరిమాణంలో లవణం లేక బలమైన ఆమ్లం/ క్షారాన్ని కలిపిన వాటి అయనీకరణం వలన నీటిలో విద్యుద్వాహకత పెరుగుతుంది. దానివల్ల నీటిలో విద్యుద్విశ్లేషణ జరుగుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0625 నీటి విద్యుద్విశ్లేషణ (Electrolysis of water) ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0629 కృత్యం: 500 మిల్లీ లీటర్ల శుద్ధమైన నీటిలో 2 గ్రాముల ఉప్పును పరీక్ష నాళికలు కరిగించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0630 500 మిల్లీ లీటర్ల కలశంలోకి 250 మిల్లీ లీటర్ల ద్రావణాన్ని తీసుకోండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0631 ధన మరియు ఋణ కొనలకు రెండు విద్యుత్తు తీగెలు కలపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0632 తీగల రెండవ కోనలో 2 సెంటీ మీటర్ల భాగంలో నిరోధక ఆచ్ఛాదాన్ని (పొర) తొలగించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0633 ఇవి రెండు ఎలక్ట్రోడ్లు అయినవి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0634 రెండు పరీక్ష నాళికలలో తయారు చేసిన ఉప్పు సజల ద్రావణాన్ని అంచు వరకు నింపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0635 ఈ పరీక్ష నాళికలను ఇప్పుడు గాలి చొరబడకుండ ఎలక్ట్రోడులపై తలక్రిందులుగా బోర్లించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0636 పవర్ సప్లయి నుంచి 6 వోట్ల పీడనం కింద విద్యుత్తు ప్రవాహాన్ని బ్యాటరీ సరఫరా చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0637 కొంచెం సేపటి తర్వాత పరీక్ష నాళికలలో ఏమి కనిపించునో పరిశీలించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0639 1. పరీక్ష నాళికలోని ఎలక్ట్రోడ్ల వద్ద వాయువు బుడగలు తయారగుట కన్పించిందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0641 2. ఈ వాయువు నీటి కంటే బరువుగా ఉందా లేక తేలికగా ఉందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0643 3. రెండు పరీక్ష నాళికలలో ద్రావణంపై జమ అయిన వాయువు ఘన పరిమాణం సమానంగా ఉందా? లేక వేరుగా వుందా? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0647 పై కృత్యాల క్యాథోడ్ వద్ద తయారైన వాయువు యొక్క ఘన పరిమాణము ఆనోడ్ వద్ద తయారైన వాయువు కంటె రెండు రెట్లు ఉండునని తెలుస్తుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0648 క్యాథోడ్ వద్ద హైడ్రోజన్ వాయువు ఆనోడ్ వద్ద ఆక్సీజన్ వాయువు తయారగునని శాస్త్రవేత్తలు నిరూపించినారు. నీరు విద్యుద్విశ్లేషణ జరిగి దానిలోని ఘటక మూలకాలు విడుదలగునని దీనిని బట్టి స్పష్టమగుచున్నది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0649 సంబంధిత ఎలక్ట్రోడుల చర్య క్రింది విధంగా ఉంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0651 1. రెండు పరీక్ష నాళికల ద్రావణాలను లిట్మస్ కాగితంతో పరీక్ష చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0652 ఏమి కనిపిస్తుంది? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0654 2. విద్యుద్విశ్లేష్య పదార్థాలుగా సజల H_2SO_4 అలాగే సజల NaOH లను ఉపయోగించి పై కృత్యాన్ని మరల చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0658 విద్యుద్విశ్లేష్య పదార్థాల యొక్క వివిధ ఉపయోగాలు ఏవి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0662 1. సమూహానికి సరిపడని పదాన్ని గుర్తించండి మరియు కారణమివ్వండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0664 అ. క్లోరైడ్, నైట్రేట్, హైడ్రైడ్, అమోనియం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0666 ఆ. హైడ్రోజన్ క్లోరైడ్, సోడియం హైడ్రాక్సైడ్, కాల్షియం ఆక్సైడ్, అమోనియా. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0668 ఇ. అసిటిక్ ఆమ్లం, కార్బోనిక్ ఆమ్లం, హైడ్రో క్లోరిక్ ఆమ్లం, నత్రికామ్లం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0670 ఈ. అమోనియం క్లోరైడ్, సోడియం క్లోరైడ్, పొటాషియం నైట్రేట్, సోడియం సల్ఫేట్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0672 ఉ. సోడియం నైట్రేట్, సోడియం కార్బొనేట్, సోడియం సల్ఫేట్, సోడియం క్లోరైడ్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0674 ఊ. కాల్షియం ఆక్సైడ్, మెగ్నీషియం ఆక్సైడ్, జింక్ఆక్సైడ్, సోడియం ఆక్సైడ్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0676 ఎ. స్ఫటిక రూప కాపర్ సల్ఫేట్, స్ఫటిక రూప ఉప్పు, స్ఫటిక రూప ఫెర్రస్ సల్ఫేట్, స్ఫటిక రూప సోడియం కార్బోనేట్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0678 ఏ. సోడియం క్లోరైడ్, పొటాషియం హైడ్రాక్సైడ్, అసిటిక్ ఆమ్లం, సోడియం అసిటేట్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0680 2. క్రింది కృత్యం చేసిన తర్వాత ఏ మార్పులు కనిపిస్తాయో వాటిని రాసి, దాని వెనక గల కారణాలను వివరించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0682 అ. కాపర్ సల్ఫేట్ యొక్క 50 మిల్లీ లీటర్ల ద్రావణంలోకి 50 మిల్లీ లీటర్ల నీరు కలపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0684 ఆ. సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ యొక్క 10 మిల్లీ లీటర్ల ద్రావణములోకి రెండు ఫినాఫ్తలీన్ సూచిక బిందువులు వేయబడినవి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0686 ఇ. 10 మిల్లీ లీటర్ల సజల నైట్రిక్ ఆమ్లంలో రాగి ముక్కలను 2/3 వేసి కలపండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0688 ఈ. 2 మిల్లీ లీటర్ల సజల HCL లోకి లిట్మస్ కాగితపు ముక్క వేయబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0689 దాని తర్వాత దానిలోకి 2 మిల్లి లీటర్ల గాఢ NaOH ను పోసి కలుపబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0691 ఉ. సజల HCL లోకి మెగ్నీషియం ఆక్సైడ్ కలుపబడినది అలాగే సజల NaOH లోకి మెగ్నీషియం ఆక్సైడ్ కలుపబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0693 ఊ. సజల HCL లోకి జింక్ ఆక్సైడ్ కలిపారు అలాగే సజల NaOH లోకి జింక్ ఆక్సైడ్ కలిపారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0695 ఎ. కాలని సున్నపు రాళ్ళపై సజల HCL పోసినచో ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0697 ఏ. పరీక్ష నాళికలోకి కాపర్ సల్ఫేట్ ముక్కలను తీసుకొని వేడి చేసి, చల్లార్చి నీటిని కలిపారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0699 ఒ. విద్యుద్విశ్లేషణ ఘటనలోకి సజల H_2SO_4 ను తీసుకొని, దాని గుండా విద్యుత్తు ప్రవాహాన్ని ప్రవహించనివ్వండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0701 3. క్రింది ఆక్సైడ్ లను మూడు సమూహాలుగా వర్గీకరించి, వాటి పేర్లు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0703 CaO, MgO, CO_2, SO_3, Na_2O, ZnO, Al_2O_3, Fe_2O_3 ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0705 4. ఎలక్ట్రాన్ విన్యాస పటం గీసి, సృష్టీకరించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0707 అ. సోడియం మరియు క్లోరిన్‌ల నుండి సోడియం క్లోరైడ్ తయారి ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0709 ఆ. మెగ్నీషియం మరియు క్లోరిన్‌ల నుండి మెగ్నీషియం క్లోరైడ్ తయారీ ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0713 5. క్రింది సంయోగ పదార్థాలను నీటిలో కరిగించినప్పుడు వాటి విఘటనం (అయనీకరణం) ఎలా జరుగునో రసాయనిక సమీకరణాల ద్వారా చూపించండి. అలాగే విఘటన పరిమాణంలోని తక్కువ, ఎక్కువ లు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0715 హైడ్రో క్లోరిక్ ఆమ్లం, సోడియం క్లోరైడ్, పొటాషియం హైడ్రాక్సైడ్, అమోనియా, అసిటిక్ ఆమ్లం, మెగ్నీషియం క్లోరైడ్, కాపర్ సల్ఫేట్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0717 6. క్రింది ద్రావణాల యొక్క గాఢత గ్రామ్/ లీటర్ మరియు మోల్/ లీటర్ వంటి ప్రమాణాలలో వ్యక్తం చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0719 అ. 100 మిల్లీ లీటర్ల ద్రావణంలో 7.3 గ్రాముల HCl ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0721 ఆ. 50 మిల్లీ లీటర్ల ద్రావణంలో 2 గ్రాముల NaOH ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0723 ఇ. 100 మిల్లీ లీటర్ల ద్రావణంలో 3 గ్రాముల CH_3COOH ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0725 ఈ. 200 మిల్లీ లీటర్ల ద్రావణంలో 4.9 గ్రాముల H_2SO_4 ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0727 7. వర్షపు నీటి నమూనా సేకరించండి, ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0728 దానిలోకి కొన్ని సార్వత్రిక సూచిక బిందువులు వేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0729 దాని pH కొలవండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0730 వర్షపు నీటి స్వభావం ఎటువంటిదో చెప్పుతూ దానివల్ల సజీవ సృష్టిపై ఏమి పరిణామం జరుగునో రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0732 8. క్రింది ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0734 అ. క్షారస్వభావ ధర్మాన్ని బట్టి ఆమ్లాల వర్గీకరణ రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0735 ప్రతి దానికి ఒక ఉదాహరణ రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0737 ఆ. తటస్థీకరణం అంటే ఏమిటి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0738 దైనందిన జీవితంలో తటస్థీకరణం యొక్క రెండు ఉదాహరణలు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0740 ఇ. ద్రావణము యొక్క pH ను కొలవడానికి ఏ పద్ధతిని వాడుతారో రాయండి? ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0742 ఈ. నీటి యొక్క విద్యుద్విశ్లేషణ అంటే ఏమిటి? దాన్ని చెబుతూ ఎలక్ట్రోడుల చర్యను రాస్తూ స్పష్టీకరించండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0744 9. భేదాలు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0746 అ. హైడ్రోనియం అయాన్ లు ఎల్లప్పుడూ H_3O^+ రూపంలో ఉంటాయి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0748 ఈ. మజ్జిగను రాగి లేదా ఇత్తడి పాత్రలలో ఉంచడం వల్ల ఆస్ట్రిజెంట్ గా మారుతుంది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0750 10. క్రింది కృత్యాల కొరకు రసాయనిక సమీకరణాలను వ్రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0752 అ. HCl ద్రావణంలోకి NaOH ద్రావణం కలుపబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0754 ఆ. సజల H_2SO_4 లో జింక్ చూర్ణము కలుపబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0756 ఇ. కాల్షియం ఆక్సైడ్ లోకి సజల నత్రికామ్లము కలుపబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0758 ఈ. KOH ద్రావణంలోకి కార్బన్ డయాక్సైడ్ వాయువు పంపబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0760 ఉ. తినే సోడా లోకి సజల HCl పోయబడినది. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0762 11. భేదాలు రాయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0764 అ. ఆమ్లం మరియు క్షారం ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0766 ఆ. కేటయాన్ మరియు ఆనయాన్ ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0768 ఇ. క్యాథోడ్ మరియు ఆనోడ్ ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0770 12. క్రింది పదార్థాల జల ద్రావణాల యొక్క వర్గీకరణను pH ప్రమాణంగా 7.7 కంటె ఎక్కువ మరియు 7 కంటే తక్కువ ఈ సమూహాలుగా చేయండి. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0772 ఉప్పు, సోడియం ఎసిటేట్, హైడ్రోజన్ క్లోరైడ్, కార్బన్‌డై ఆక్సైడ్, పొటాషియం బ్రోమైడ్, కాల్షియం హైడ్రాక్సైడ్, అమోనియం క్లోరైడ్, వినెగర్, సోడియం కార్బోనేట్, అమోనియా, సల్ఫర్‌ డై ఆక్సైడ్. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0776 విద్యుత్తు పూత (Electroplating) యొక్క ఉపయోగం దైనందిన జీవితంలో చేస్తారు. ebs_che-acid-base-salt-page-58-to74-translation-hin2tel_0777 దానికి సంబంధించి అధిక సమాచారాన్ని పొందండి.